Ya�am Kuyruklu Y�ld�zlarla Nas�l Uzaya ve D�nyaya Ula�t�   45 dakika

 

Bu filimde kuyruklu y�ld�zlar ve onlar�n d�nyaya olabilecek zararlar� anlat�lmaktad�r.

Kuyruklu y�ld�zlar�n k�yametin habercisi oldu�u belirtiliyor. ��nk� ge�mi�te bunlar�n s�rekli d�nyaya �arpt�klar� biliniyor. Ve gelecekte de tekrar vuracaklar� san�l�yor. Bilim adamlar� �ncelikleri kuyruklu y�ld�zlar� ile g�k ta�lar�n� birbirinden ay�r�r. ��nk� g�kta�lar�n�n kuyruklar� yoktur asl�nda y�ld�zlar�nda kuyruklar� yoktur. Ama burada bahsedilen kayp�r ku�a��nda bulunan buzdan olu�an g�k ta�lar�n�n d�nyaya geldi�inde s�rt�nmeden dolay� yap�s�n� olu�turan toz ve buz par�alar� arkas�na s�ralan�r ve kuyru�u varm�� gibi g�z�k�r.

D�nyada baz� insanlar kuyruklu y�ld�zlara dinsel bir inan� ba�lam��lard�r. Daha �nce bir bilim grubu bizi bu d�nyadan kurtaracak �eyin kuyruklu y�ld�zlar oldu�u san�l�yor ve bu ger�ekle�meyince topluca intihar ediyorlar.

Bilim insanlar� kuyruklu y�ld�zlar�n ya�am�n temel kayna�� olan maddeleri i�erdiklerini zannediyorlar ve bunun i�in bir kuyruklu y�ld�za bir madde �arp�p kuyruklu y�ld�z�n yap�s� incelenmeye �al���ld�. Bu incelemede kuyruklu y�ld�z�n yo�unlu�unu ve yap�s�ndaki elementleri incelemeyi hedefliyorlar.

Kuyruklu y�ld�zlar galaksimizde iki yerde bulunuyorlar: biri Nept�n �tesindeki kayp�r ku�a�� bir di�eri ise ohurt bulutu denilen buzlu yerde bulunuyorlar.

Bilim adamlar� kuyruklu y�ld�zlar�n yap�s�n� elementlerin farkl� ���klar alt�nda farkl� renkler vermesi ile rahatl�kla incelenebiliyor. Bu ���kla teleskopa y�kleniyor ve teleskopla kuyruklu y�ld�zlar�n kuyru�una bakt�klar�nda elementler kendi renklerini g�sterdikleri i�in yap�lar� inceleniyor.

Kuyruklu y�ld�zlar�n felaket getirdi�i fikri insanlar�n aras�nda �ok me�hurdur. Eskiden beri insanlar �rne�in sezar�n �l�m�, �lkeler aras� sava� ve hazreti �sa�y� g�t�ren y�ld�z gibi insanlar aras�nda bat�l inan�lar mevcuttur. Asl�nda bu olaylarda insanlar ba�lar�na gelen felaketleri yak�n zamanda g�rd�kleri kuyruklu y�ld�zlara ba�lad�lar.16. ve 17. y�zy�la kadar insanlar�n bat�l inan�lar� devam ediyordu ta ki Halley ve Newton taraf�ndan yap�lan ara�t�rmalarla insanlar yeni bilgiler edindi ve �ok �a��rd�lar. �nsanlar�n en �ok �a��rd�klar� �ey ise tarihte hep g�r�nen kuyruklu y�ld�z�n asl�nda 75 y�lda bir g�r�nen Halley kuyruklu y�ld�z� idi.

Bilim adamlar� sonraki y�llarda kuyruklu y�ld�z�n kirli bir kartopu oldu�unu �ne s�rd�ler ve bunu kan�tlad�lar. Daha sonraki y�llarda derin �arp��ma denilen bir y�ntemle kuyruklu y�ld�z�n yap�s� daha iyi anla��ld�. Daha sonra kuyruklu y�ld�zdan par�a almay� ba�ard�lar ve yap�s� iyice anla��ld�. Kuyruklu y�ld�z�n yap�s�ndaki mineraller ve elementler incelendi. Sonraki y�llarda yery�z�ne �arpan bir kuyruklu y�ld�z�n par�alar�n� buldular normalde b�yle bir �arp��mada kuyruklu y�ld�z�n par�as� kalmaz erir fakat bu sefer kalm��t� ��nk� buzun �st�ne d��m��t� ve buz bu par�alar� korumu�tu. Ve bilim insanlar� bu par�al� al�p incelendi
         Bilim insanlar� kuyruklu y�ld�zlar�n s�rlar�n� ge�mi�ten beri ara�t�rmaktad�rlar. Onlara g�re; kuyruklu y�ld�zlar 4,6 milyar y�ld�r vard�rlar. Yani Kuyruklu y�ld�zlar Evrenle var oldu�u san�lmaktad�r. Kuyruklu y�ld�zlar uzay�n derinliklerinde bulunmakta bazen de seyahatleri d�nyam�z i�in tehlike olu�turmaktad�r. Kuyruklu y�ld�zlar�n D�nya ile �arp��mas�  dinozorlar d�neminde oldu�u san�lmaktad�r. Bu �arp��ma sonucu ortaya ��kan g�c�n, 1 trilyon TNT�nin g�c�ne e�it idi. Bundan dolay� dinozorlar�n ve b�y�k et oburlar�n yok oldu�u san�lmaktad�r. Kitlesel k�y�ma yol a�an b�yle bir �arp��man�n 65 milyon y�l �nce olmu� ve b�yle bir �arp��man�n tekrar olaca�� d���n�lmektedir.  Dinozorlar�n �l�m� memelilerin geli�imine ortam haz�rlam��t�r. Evrenin ba�lang�c�nda gezegenlerin hepsi bir anda �arp��m�� ve bu �arp��ma sonucunda �u an ki 8 gezegenin olu�tu�u san�lmaktad�r. Kuyruklu y�ld�zlar k�m�rden daha karad�rlar. Ama d�nyadan bak�nca parlakt�rlar. Kuyruklu y�ld�zlar�n parlak olmas�n�n sebebi; G�ne�imizdir. G�ne�in �s�s�yla kuyruklu y�ld�zdan �atlamalar, yar�klar ve sonucunda kuyruklu y�ld�zdan par�a kopmas� ve partik�ller meydana gelmektedir. Olu�an  partik�ller kuyruklu y�ld�zlar�n parlak olmas�n� ve kuyruklu y�ld�z�n arkas�na tak�larak kuyru�unu meydana getirir. Tarih boyunca insanlar kuyruklu y�ld�zlardan korkmu�lar, hatta sava�lara dahi sebep olmu�lard�r. Baz� tarikatlar kuyruklu y�ld�z�n arkas�nda bir uzay gemisinin oldu�unu d���nm��; esir olmamak i�in toplu halde intihar etmi�lerdir. Kuyruklu y�ld�zlar�n b�y�k bile�eni(%51) su ve donmu� sudur. Kuyruklu y�ld�zlar asl�nda siyah bir kar topundan ba�ka bir �ey de�ildir. D�nyada hayat�n Geych Bombard�man�yla ba�lad��� san�lmaktad�r. Hayat�n olmas� i�in suyun olmas� gerekir; suyun kuyruklu y�ld�zlarla d�nyaya geldi�i inan�lmaktad�r. Ama d�nyadaki bu kadar suyun   bu �ekilde gelmedi�i, suyun Kayp�r Kemeri kuyruklu y�ld�zlar�yla ta��nd���na inan�lmaktad�r. D�nyadaki hayat�n s�cak, f��k�ran g�lc�klerden; ya da denizin yata��ndaki f��k�ran kaynaklardan oldu�u san�lmaktad�r. Baz� bilim adamlar� (say�lar� giderek artmaktad�r) g�z�n� uzaya �evirmi�tir. Olu�turduklar� kurama g�re,  temel organik maddelerin uzayda kuyruklu y�ld�zlara birle�erek d�nyaya ula�m��t�r. Maddelerin sa� salim kalabilmesi i�in kuyruklu y�ld�zlar�n a��yla d�nyaya �arpmalar� ve �arp��madan sonra olu�an s�cakl���n ani olarak d��mesi gerekmektedir. Kuyruklu y�ld�zlar bizi bu d�nyada var etmi� olabilece�i gibi bizi bu d�nyadan yok da edebilecek g�ce sahiptir. Kuyruklu y�ld�zlar�n d�nya ile �arp��mas� halinde bir y�ldan k�sa bir s�rede t�m insanl�k ve alem yok olabilir. D�nyay� kuyruklu y�ld�zlardan koruyan gezegen, J�piter�dir. J�piter D�nya'dan 37 kat daha b�y�kt�r ve kuyruklu y�ld�zlar� kendi eksenine �ekip kendi b�nyesine katmaktad�r. 1908 y�l�nda Sibirya da bir �arp��ma olmu� ve bu �arp��man�n Hiro�ima' dan 1000 kat daha �iddetli oldu�u san�lmaktad�r. Kuyruklu y�ld�zlardan korunmak i�in n�kleer silahlar kullanmak �ok riskli bir tekniktir. ��nk� par�alar, yeterince geriye do�ru itilmese bu sefer D�nya hem par�alar�n tehlikesi hem de radyasyonun tehlikesini ya�ayacakt�r. Bunun yerine makul ��z�mler tabi� ki vard�r. D�nyaya 1as�rdan �nce  bir �arp��man�n olma olas�l��� yoktur. Ancak bir s�k�nt� var; Kuyruklu y�ld�zlar J�piter�in �ekin alan�na girdi�i an fark edilmektedir. Bundan sonra d�nya ile �arp��mas� 3 ayl�k bir s�rede ger�ekle�ir. Kuyruklu y�ld�zlarla ilgili; Y�ld�z Tozu Misyonu, Kayp�r  Kemeri, Derin Darbe ve Rosetta gibi �al��malar y�r�t�lm�� ve y�r�t�lmektedir(Rosetta �u an devam eden bir proje olup sonu�lar� merakla beklenmektedir).

 

A�A�IDAK� SORULARIN CEVAPLARI F�LM�N AYRINTILARINDA VARDIR

1.       Y�ld�zlar�n kuyru�u var m�?

2.       G�k ta�� ve kuyruklu y�ld�z aras�ndaki fark nedir?

3.       Bir g�k ta�� d�nyaya gelirse ne yapaca��z?

4.       Kuyruklu y�ld�zlar incelenebilir mi?     

5.       Kuyruklu y�ld�zlardan par�a al�nabilir mi?

6.       Kuyruklu y�ld�zlar�n y�r�ngeleri var m�?

7.       Kuyruklu y�ld�zlar ka� y�lda bir g�z�k�rler?

8.       Kuyruklu y�ld�zlar d�nyaya �arpt� m�?

9.       Kirli kartopu teorisi nedir?

10.   Kuyruklu y�ld�zlar�n kuyru�u nas�l incelenir?

11.   Kuyruklu y�ld�zlarla ilgili bat�l inan�lar nelerdir?

12.   Kuyruklu y�ld�zlar evrende nas�l bir yerde bulunuyorlar?
13. Haley neyi ve ne zaman ara�t�rm��t�r?

14. Ord bulutu ne anlama gelir ve nerede bulunmaktad�r?

15. Cyotto uzay motorunun misyonu ve g�revi nedir?

16. �nsanlar kuyruklu y�ld�zlardan korunmak i�in ne yapmakta ve ne gibi teoriler ileri s�rmektedirler?

17. Kuyruklu Y�ld�zlar ka� defa ve hangi d�nemlerde d�nyaya �arpm��lard�r?

18. Y�ld�z Tozu projesi, Derin Darbe ve Rosetta ne anlama gelmektedir?

19. Dinozorlar�n yok olma sebebi nedir? Dinozorlar�n h�k�mdarl�klar� ka� y�l olmu�tur? �nsan �rk� ka� seneden beri vard�r?

20. Kayp�r Kemeri nedir? Nerede bulunur? D�nyam�zla ili�kisi nedir?

 

 Salih G�LEN Biyoloji E�itimi Y�ksek Lisans ��rencisi 2009  (Fen Bilgisi ��retmeni)   

                                                                                                                                                                                

                                                                                                             43  �smet ALPY�REK
                                                                                                     Fen Bilgisi ��retmenli�i 4 2009