�� Volkanik Deniz Alanlar�na Uyum Sa�lam�� Ahtapodlarda Kamuflaj ve Etolojik Ni�

�� Stromboli volkanik bir Akdeniz adas�d�r.Kraterlerin ��kmesiyle olu�mu�tur.Stromboli volkan� Napoli nin g�neyinde Sicilya n�n kuzeyinde bulunur.Ba�l�ca patlamalar burada ger�ekle�mi�tir.Hatta 40 m derinli�inde olan bir patlaman�n denizin 800 m dibinde b�rakm�� oldu�u jeolojik kal�nt�lara rastlanabilir.Ayn� patlama Akdeniz de bir tsunamiye yol a�m�� ve iri dalgalar�n stromboli k�y�lara vurmas�na neden olmu�tur.

�� Stromboli derinliklerinde bas�n� �ok y�ksek ve her an bir patlama ger�ekle�ebilir.Ahtapotlar burada olu�an patlamalardan kendilerini korumay� ba�arm��lard�r.Olu�abilecek herhangi bir patlamay� �nceden tahmin ederler.Stromboli patlama sonras� adada ya�ayan canl�lar i�in bir besin kayna�� olu�turuyor.Ahtapotlar�n yan� s�ra orda ya�ayan ve ahtapotlar�n d��man� olan m�ren bal�� g�r�� a��s� ne denli olursa olsun geli�mi� bir koku alma sistemleriyle avlar�n� rahat bulabiliyorlar.D�rt burun delikleri vard�r.Ahtapotlardan olduk�a h�zl�d�rlar.Ahtapot d��man�na kar�� m�rekkep f��k�rt�r ve bu m�rekkep m�ren bal��n�n koku duyular�n� d��r�yor ayn� bir duman g�r�nt�s� olu�turuyor.M�rekkep feromen maddesi ile doludur.

�� Ahtapot sismik hareketleri �nceden hissederler.Peki onlar� �nceden uyaran sistem nedir?Natali ad�nda bilim insan� arkada�lar�yla bunu ara�t�r�rlar.Bilindi�i gibi bal�klar�n yalanak denen �zel duyu organlar� vard�r ve bu onlar�n sudaki bas�n� de�i�ikliklerini anlamalar�n� sa�lar.Ayn� zamanda ahtapotlar yer alt� titre�imlerini ve g�r�lt�leri hissederek sese kar�� duyarl� olma �zelli�indeler.Ahtapotun sinir sisteminin bir k�sm� beyinde, sinir h�crelerini ��te ikisi ise kollar�nda yer al�r.Ahtapotlar uzun mesafelerde yava� hareket ederler.��renme yetenekleri olduk�a g��l�d�r.Bir di�er d��man� ise m�hr� bal��d�r.Ahtapot bu bal�� g�rd��nde v�cudunun yar�s�n� bir renk di�er yar�s�n� ba�ka renge d�n��t�r�r.Yine her canl� hayat�nda oldu�u gibi ahtapotlar da ya�am alanlar�n� geni�letmek i�in di�er t�rleri ile m�cadele ederler.Kaybeden taraf evini terk eder ve alan kazanan ahtapotun olur.Son katk�lar� olarak Stromboli ye bir sonraki nesli b�rak�rlar.Ahtapotlar i� d�llenme ile �o�al�rlar.Di�i ahtapot yumurtalar�n zarar g�rmemesi i�in bir ma�araya kapan�r ve 4 hafta s�resince anne yumurtalar� kendisi korumaya �al��r.Sifon i�lemini g�ren k�s�mda yumurtalar temizlenir ve mantar olu�umunu engeller.K�rm�z� �ekilde g�r�n�nce yavru ahtapotlar yumurtadan ��karlar.Yavrular�n� ma�aradan f��k�rtarak atar ve boyutlar� yakla��k bir pirin� tanesi kadard�r.Renk de�i�tirici pigmentlerle kendilerini savunurlar.Di�i ahtapot 6 haftal�k d�nemden sonra ma�aradan ��kar ve 6 hafta boyunca hi�bir �ey yememi�tir.

�� Stromboli ahtapotlar� insan kula��n�n alg�layamayaca�� ok d��k ses dalgalar�n� rahat bir �ekilde alg�lad�klar�, ses alt� duyumlara hassas 8 kollu canl�lard�r.Kendilerine bir volkan�n alt�nda hayat s�rd�rmeyi ba�arm��lard�r.

�� A�a��daki Sorular�n Cevaplar� Filmin Ayr�nt�lar�nda Vard�r

1-Stromboli adas� nerede yer al�r ve nas�l olu�mu�tur?

2-Ahtapotlar�n d��man� olan m�ren bal��n�n �zellikleri nelerdir?

3-Ahtapot m�ren bal��na kar�� kendisini nas�l savunur?

4-Ahtapotlar olu�abilecek volkanik patlama veya depremi �nceden nas�l hissederler?

5-Ahtapotlar�n sinir sistemleri hakk�nda bilgi veriniz?

6-Ahtapotlar�n bir di�er d��man� olan m�hr� bal��na kar�� savunmas� hakk�nda bilgi veriniz?

7-Ahtapotlar�n t�rler aras�nda ki m�cadelesi nas�ld�r?

8-Ahtapotlar nas�l �o�al�rlar?

9-Di�i ahtapotta yumurtalar�n mantarla�mas�n� engelleyen yap� nedir?

10-ilk yavru ahtapotun b�y�kl�� ne kadard�r?

11-Ahtapotlar�n yumurtalar�n�n geli�me d�nemi ne kadard�r?

12-Ahtapotlar�n karakteristik �zellikleri nelerdir?

13-Ahtapotlar nas�l hareket ederler?

14-Stromboli patlama sonras� adada hayat nas�l devam eder?

15-Yeni meydana gelen bir ahtapot kendisini nas�l korur?

�� E��T�M B�YOLOJ� 4.SINIF NURAN TATLI��

��