Uzay Meki�inin Yolcuklar�ndaki Ser�venleri ve D��n� NASA�dakiler Anlat�yor

Uzay meki�inin f�rlat�lmas�na 1 ka� saat vard� ve hava ola�an derecede� so�uktu.Alabamar�al uzay u�u� merkezi kontrol ve sabit f�rlat�c� yap�c�s� mortil tikol yokkan� baz� m�hendisler endi�eleniyordu F�rlatmaya karar verdiler.Ara� iyi g�r�n�yordu her �ey iyi g�r�n�yordu ama hi� kimse fark etmiyordu ate�leme an�ndaki sa� esarbideki iki halka ar�za yapm��t� ve 2 dakika yand� art�k cem kIraz 4.s�rada oturuyordu.Earbi eklemleri �zerindeki� s�z�nt� �iddetleniyordu.64 saniye hi� kimsenin g�rmedi�i ate� i�erisinde hidrojen bulunun s�v� d�� deponun �st k�sm�n�n da yakmaya ba�lam��t�.Hala iyi g�r�n�yordu havalanmaya devam ediyordu� .Bir ate� p�r�lt�s� g�r�ld� ve hemen oraya gittiler.Korkun� bir �eydi ve olumsuz bir ba�lant� oldu ba�lant� kurulam�yordu.Her tarafta duman vard�.B�y�k bir� ar�za meydan gelmi�ti.Kurtarma ekipleri bekleniyordu �z�nt� ac� deh�et i�inde .7 ki�ilik m�rettabat� �lm��t� olay durmadan televizyonda g�steriliyordu.Similasyon boyunca hi�bir ar�za olmayaca��n� kesin biliyorlard� ama bu olayda �elinc�r�n f�rlat�lmas�yla anlayamad�klar� bir olay meydana gelmi�ti .Devlet bu olayda dolay� nasa y� su�lu buldu ve ara�t�rmalar ve �al��malar uzun bir s�re ertelendi.29 eyl�l 1988 2 y�l sonra mekik �al��malar� ba�lad� ve 32 tane uzay arac� f�rlat�ld� ancak 1.5 milyarl�k hab�l teleskobu bozulunca yine nasa su�lu bulundu.Nasa hab�l� tamir etmek ve d�zeltmek i�in �al��malara ba�lad�lar.2 aral�k 1993 endav�r meki�i hab�l� tamir etmek i�in yola ��kt�.Hab�l bir ofis b�y�kl��nde 500 km y�kseklikte saatte 25 km h�zla hareket etmektedir.Astronot Mas� kurey 2 saat i�inde hab�l� tamir etti fakat yine aksakl�k meydana geldi.Nif hef�l�n yan�nda ona yard�mc� olan astronotlar vard� Herkes Hefilin karar�n� bekliyordu. Mas kureynin �nerdi�i bir tamir mekanizmas� kabul edildi ve Hab�l�n kap�s� kapat�ld�.Sonraki� 4 g�nl�k s�re boyunca g�ne� panallerini s�t�ler ve geni� alanl� kamere yerle�tirdiler ve sonunda hab�l� hareket ettiler ve d�nyaya d�nd�ler insanlar hab�l�n �al��p �al��mayaca�� konusunda beklemeye ba�lad�lar ve beklenen oldu hab�l �al��t�.Hab�l�n foto�raflar�n� g�rd�klerinde ne kadar k��k olduklar�n�n ve evrenin ne kadar b�y�k oldu�unu g�rd�ler.Aral�k 1993 te nasa yeni bir d�neme girdi Amerika di�er �lkelerle uzay merkezi olan A.S.S i�in birle�tiler.1965 ten beri kullan�lan eski YUSTIM merkezi emekli olacakt�. 3 y�l sonra A.S.S modulu f�rlat�ld� daha sonra buna 11 tane daha eklendi teknik ba�ar� sa�lanm�� oldu.Mekikte bulunan astronotlar komutu sa�l�yorlard� fakat ana kontrol merkezden sa�lan�yordu.Ocak 2003 te A.S.S� 6. ekip vard� .Esties 102 bu bir ke�if u�u�uydu ve Kolombiya taraf�ndan yap�lacakt�.Y�kseli� s�ras�nda �anta b�y�kl��nde bir par�a koptu ve meki�e �arpt� yakla��k 9 bin tane �arpma meydan gelmi�ti .Kolombiya 16 g�n uzayda kald� ve 70 a�k�n ke�if yapt�.Yava� yava� sens�rler kaybedilmeye ba�lanm��t� o kadar endi�elenilecek bir durum de�ildi.1 �ubat 2003 d�nya atmosferine girmeye ba�lad� ve s�cakl�� 3000 dereceydi� .Teksas semas�nda kolombiya g�r�lmeye ba�lanm��t�.20 y�l boyunca kazalar meydana gelmi�tir.�nsanlarla 100 e yak�n u�u� yap�lm��t�r.Uzaya gitmenin en �nemli nedene biz uzayda yaln�z m�y�z� uzayda hayat var m� biz nas�l bir d�nyana ya��yoruz gibi sorulardan ��k�larak bu �al��malar devam edilmi�tir.

A�a��daki sorular�n cevaplar� filmin ayr�nt�lar�nda vard�r.

1-�lk kurulan uzay merkezinin ad� nedir?

2-�lk u�u� denemesinde ka� m�rettabat vard�r?

3-Devlet NASA�y� neden �u�lu buldu?

4-Durdurulan �al��malar tekrar ka� tarihinde ba�lat�ld�?

5-Uzay �al��malar�n�n ba�lamas�yla uzaya toplam ka� tane mekik f�rlat�ld�?

6-Hab�l�n maliyeti ne kadard�r ve ne i�in yap�lm��t�r?

7-Hab�l� ka� g�nde tamir edildi ve onun onar�mda etkili olan ki�inin ismi nedir?

8-Amerika�n�n di�er �lkelerle birlikte yapm�� oldu�u uzay merkezinin ismi nedir?

9-A.S.S den �nce uzay �al��malar�n�n yap�ld�� uzay istasyonunun ismi nedir?

10-Kolombiya taraf�ndan kontrol edilen ve uzaya g�nderilen uzay arac�n�n ismi nedir?

11-Uzaya g�nderilen mekiklerin temel amac� nedir?

12-Yap�lan �al��malarda tam olarak ne zaman istenilen sonu�lar elde edilmi�tir?

13-Bu �al��malar insanlara nas�l bir ufuk a�m��t�r?

14-Toplamda uzaya insanla yap�lan u�u� ka� tanedir?

15-Kolombiya uzay arac� uzayda ka� g�n kald� ve ka� tane ara�t�rma yapm��t�r?

�� MET�N TAY B�YOLOJ� ��RETMENL�� 4. SINIF