��������������������������� Tarihteki Kay�p Antikalar ve Antik Bulu�lar 45 Dakika
��� �lk �zippo �akma�����
Temmuz 1931 y�l�nda�
Bradford�ta ( Pennsylva)
�akmaklara kar�� ate�li bir tutkusu olan Blaidsdell Bross taraf�ndan ortaya ��km��t�r. Blaidsdell� �ok r�zgarl� havalarda �akmaktan ��kan
ate�in hemen s�nmesine ��z�m bulmak i�in. ate�in
r�zgardan s�nmesini �nlemeye �al��an k���k metal bir perdenin yan�na kapa��n
daha kolay a��l�p kapanmas� i�in �akma�a bir men�e takt� ve d�nemin moda ikonu
olan �zipper (fermuar�) s�zc���nden esinlenerek bu
�akma�a �zippo� ad�n� verdi. �lk zippo
�akmak Bradford�ta (Pennsylva)
Zippo M�zesinde sergilenmektedir ve hala
�al��maktad�r. D�nyan�n en
tan�nan markalardan biri olan Coca Cola 1913 y�l�nda
rakiplerinden ay�rt edilmek i�in yeni bir �i�e tasar�m� yar��mas�n� a�t�. 1916
y�l�nda Atalanta�daki yar��mada Rood
�i�e Fabrikas�� d�nemin
modas� olan geni�, kal�a k�sm� bol ve bileklere kadar uzanan bir elbiseden
esinlenerek tasar�m�n� yapt�klar� ve �aksak etek� ad�n� verdikleri �r�nle
yar��man�n birincisi oldular. Patenti Alexander Samuelsen�e
ait� olan bu
tasar�m�n prototipi 1960 y�l�nda Alexander Samuelsen��n
o�lu Williem taraf�ndan Coca
Cola�ya verilmi�tir ve bu tasar�m prototipi �u an Atalanta
Georgia Coca Cola M�zesi�nde sergilenmektedir.1947�de
babas�ndan E.C. dergisini miras alan Bil Ganes,
1952�de yeni bir yay�n olan �Mad�� �izgi
romanlar�n� ��kard�. S�per aptal adam karakteriyle sat��lar� tavan yapan �izgi
roman� k�sa zamanda tan�nd�;ancak H�k�met yetkileleri d�nemin �izgi romanlar� su�, �iddet ve korku
unsurlar� i�erdi�i i�in �ocuklar�n bundan olumsuz y�nde etkilendi�ini
belirterek sans�rlendiler ve Mad �izgi romanlar�da
bundan nasibini alarak ilk 12 say�s�n�n 11�ine el koyup hala Washington Ulusal
Ar�ivlerinde tutulmaktad�r. Fakat �Mad��
daha sonra t�m bu sans�rlerden s�yr�larak bir �izgi roman format�nda de�ilde 64 sayfadan ibaret, reklams�z, siyah beyaz bir
�ekilde bir dergi format�nda ilk say�lar�n� ��kard� ; ��nk�
�Mad� bir �izgi roman de�il bir dergiydi�
ve �Alfred Numan� karakteri derginin
pop�lerli�inin artmas�n� sa�lyan �nemli
etkenlerdendi. Bir d�nya efanesi olarak
nitelendirilen, s�radan insanlar�n kovboylar�n ve film y�ld�zlar�n ya da k�t�
�ocuklar�n popolar�n� �rten Levi Strauss (Levis) pantolonlar� �ok sa�lam kuma�lardan yap�ld��� i�in
1900�l� y�llara damgas�n� vurmu�tur. 1950�li y�llarda gen�lik isyan�n kararl�
ihti�am�yla e� anlaml� hale gelmi�tir. 1954 y�l�nda da ilk kez Levis 501 pantolonlar�na fermuar tak�lmaya ba�lan�lm��t�r. Levis pantolonlar�n en dikkat �eken hikayesi
1906 y�ll�nda deprem ve yang�ndan dolay� hemen hemen t�m �r�nler yok oldu�u
i�in 1997�de New York�ta yeni a��lan bir ma�azan�n 115 y�ll�k Levis pantolonu sataca��n� duyurunca Levis
�irketi bu pantolonu almak i�in tam 25.000 dolar vermi�tir. Bilinen en eski Levis pantolonu �u an Levis
�irketlerinin ar�ivinde ate� ge�irmez bir kasada saklanmaktad�r. Rivayete g�re ilk Macaristan kral�n�n
Tac� olmad��� i�in d�nemin Bizans kral� ve d�nemin papas� Macaristan kral�na
birer ta� hediye etmi�lerdir. Ayn� anda ikisini ba��na ge�iremeyece�i i�in
Macaristan kral� ikisini birle�tirip ba��na ge�irdi ve bu taca Aziz Steven tac�
denildi. Aziz Steven Tac� �n�n Macaristandaki� ger�ek g�c�n sembol� oldu�u
belirtilmi�tir bu y�zden de Macaristan krall��� i�in bu ta� b�y�k �nem arz
etmektedir. Macaristan krall��� i�in �ok �nemli bir simge olan bu ta� 1941
y�ll�nda Sovyet Rusya�n�n eline ge�memesi i�in Amerika korumas� alt�na
verilmi�tir.1978 y�ll�nda Jeemy Carter bu tac�
�zg�rl�k ve h�rriyetin sembol� olarak Macaristana
geri vermi�tir. 2000 y�l�na kadar Budape�te Ulusal m�zesinde halka sergilenen
Aziz Steven Tac� bu tarihten itibaren halka a��k bir �ekilde Macaristan parlementosunda bulunmaktad�r.1908�de yap�lan bir kaz�dan
d��� oymal� bir kase i�inde g�m��ten y�pranm�� bir
kupayla ��kar�lm��t�. Herkes s�radan bir kase oldu�unu
d���n�rken Fehim Kuncak�� ad�nda bir adam bu kasenin
dini i��ili�ini farketti ve Gustav
�zen ad�nda bir tarih�inin bunu incelemesini sa�lad�.
Tarih�i incelemeleri sonucunda bunun 6. Y�zy�lla ait oldu�unu ve Hz �sa�n�n son
ak�am yeme�ine i�aret ediyordu bu da kasenin dini g�c�nden dolay� �nemini
olduk�a art�rm��t�r.Antakya Kasesi �u an New York Metropolitan Sanat M�zesi�nde koruma alt�ndad�r.�ncil�e
g�re Hz Yakup ba��n� bu ta�a koymu� ve r�yas�nda cennete ula�an bir kader ta��
g�rm��t�r. Efsaneye g�re 208 kiloluk kader ta�� tam olarak bir ta�t� ve Hz
Yakup�un yast���yd�. �sko�yal�lar i�in bu dini �zelli�inin olmas� ta��n �nemini
olduk�a art�r�p M.S. 6. yy ba�lar�ndan itibaren her �sko� kral� �lkeyi bu ta��n
�zerinden y�r�t�yordu.rivayetlere g�re Kader Ta��n�n
fantastik �zelliklerinden bir taneside �zerine
oturuldu�unda tahta ��kma hakk�na kimin ger�ekten sahip olup olmad��� durumunda
sesli reaksiyon vermesiydi. Ne yaz�k ki Kader Ta��� �ngiltere kral� oaln
1. Edward taraf�ndan al�nm��t�r ve 1994 y�ll�nda �ngiltere�nin �sko�ya ile
aras� d�zelmesiyle Kader ta�� �sko�ya�ya geri verilmi�tir.� Kader Ta�� �u an Edinburgh Kalesinde sergilenmektedir.Prusya Kral� 1. Fredirick�in
hazine odalar�nda �ok fazla amber (yar�
saydam alt�n renginde ta�, �am a�ac�n�n�
fosille�mesinden olu�ur) bulundu�undan�
1699 y�ll�nda kraliyet mimar� Berlin Saray��ndaki kral�n �al��ma odas�n�
amberle kaplamay� d���n�yordu. 1713 y�ll�nda Kral 1. Fredirick�in
�lmesiyle yerine o�lu Williem tahta ge�ti. Kral Williem tutumlu ve pratik bir insan oldu�undan �al��ma
odas�n�n amberle kaplama �al��mas�n� durdurdu ve bu oday� Rus �ar� Peter�e 55
uzun boylu asker kar��l���nda hediye etti ve Amber Oda St
Petersburgh�a ta��nd�. 1755 y�l�nda� tahta ge�en Elizabeth; Katerine Saray��nda bir oday� bu amberlerle s�sledi. 1941
y�l�nda Katherina saray� naziler
taraf�ndan talan edilir bu Amber Oda da K�ln�e g�t�r�ld�. 1944 y�ll�nda bu
sefer de K�ln bomboland� ve Amber Oda par�alar� Alman
gemileriyle gelece�i bilinmeyen yerlere g�t�r�ld�. 1995 y�l�nda ise Alman
polisi bir a��k art�rma da bu Amber Oda par�alar�n� tekrar ele ge�irip 2000�li
y�llar�n ba��nda Rusya�ya geri verildi. �u an Tsorskoje
Selo�daki Catherina
m�zesinde duvarlar�n� s�slemektedir.
A�a��daki Sorular�n Cevaplar� Filmin
Ayr�nt�lar�nda Vard�r.
1.
�lk Zippo �akma�� kimin
taraf�ndan icat edildi ve hangi gereksinimden ortaya ��kt�?
2.
Coca Cola �irketi neden
yeni bir �i�e tasar�m yar��mas�n� d�zenledi?
3.
Amerika�da 1940�l� y�llarda dergilerin sans�rlenme
nedenleri nelerdir?
4.
Mad dergisinin ilk say�s�n�n �zellikleri nelerdir?
5.
Levi Strauss �irketi
kendi �reti�i bir Levis
pantolonuna neden 25000 dolar �dedi?
6.
Aziz Steven Tac�n�n, Macaristan Krall��� i�in �ok b�y�k
�nem arz etmesinin nedenleri nelerdir?
7.
Antakya Kasesi hangi
�zelli�iyle kimin dikkatini �ekmi�tir?
8.
�sko�ya Kader Ta���n�n �sko�lar i�in �ok �nemli
olmas�n�n nedenleri nelerdir?
9.
Amber Oda�s� ilk kimin taraf�ndan yap�lm��t�r ve su an
nerde sergilenmektedir?
10.
Tarihin Kay�p Antikalar�ndan hangileri dinsel
�zellikleriyle �n plana ��km��t�r?
����������������������������������� ������������������Esma CENG�Z E��T�M
B�YOLOJ� 3.SINIF 9010002021