� Serengeti'de (Afrika) Besinsel D�ng� �
� Hayvanlar�n �o�u serengeti de a��k
alanlar� tercih ederler. Bunun nedeni gelebilecek tehlikeleri kolayca
g�rebilmek. Ama bu a��k alanlar �ok azd�r.
�� S�r�ler serengeti
de yer de�i�tirirler ve ormanl�k alanlardan ge�erler. Bu ge�itler esnas�nda
birbirinden uzak y�r�rler. Bu bazen tehlikelere neden olabiliyor. Antiloplar
yer de�i�tirirken bazen tehlikelere maruz kalabiliyorlar. �zellikle gen�
antiloplar deneyimsiz olduklar�ndan bazen aslanlara yem olabiliyorlar. Burada
yakla��k 1500 aslan bulunur. Ayr�ca aslanlardan �ok fazla say�da s�rtlanlar
bulunur. S�rtlanlar kurbanlar�n� canl� canl� yiyorlar. �zellikle avlar�n�n
yumu�ak kar�n b�lgelerini tercih ediyorlar. S�rtlanlar�n sosyal durumlar�
insanlar�n kafalar�n� kar��t�rmaktad�r. S�rtlanlar yuvalar�nda beraber
ya��yorlar. Bunlar�n yuvalar�n�n a��kl�klar� �ok k���k ve dard�r. Bu darl�k
genelde yavrular�n� aslanlardan korumak i�in tercih ederler. Serengetideki
s�rtlanlar yuvalar�ndan �ok uzaklara giderler. Serengetideki d�ng� saat
y�n�ndedir. Bu rastgele bir d�ng� de�ildir. Canl�lar ozon kokusunu alabiliyor
ya da hareketlerini izleyebiliyorlar.
�� Aslanlar di�er
Aslanlar�n b�lgelerine girdiklerinden sald�r�ya u�rarlar. Ama bu s�rtlanlar
i�in ge�erli de�ildir. S�rtlanlar komun bir hayat ya�arlar ama yavrular ba�ka
bir di�inin s�t�n� emmezler. Ama aslanlar i�in durum farkl�d�r.
� Acaba s�r�ler neden
bir arada bulunur? Bunun iki sebebi var. Birincisi yavrular ananelerine yak�n
durmak zorundad�r. �kinci sebep ise antiloplar g���n devam etmesi i�in bir
arada bulunur.
� Thomson
ceylanlar�n�n kurallar� ise antiloplara g�re biraz daha karma��kt�r. Erkek
ceylanlar b�lgelerini korumak i�in di�ilere sahip ��karlar. Di�ilerin
g�venli�ini sa�layaman erkekler kenardaki bekarlar
grubuna kat�l�rlar. Bunlar s�r�n�n d���nda kal�rlar. Bunlar�n s�r�ye
kat�lmalar� ba�ka bir otlatma mevsiminde di�ilerin g�venli�ini sa�larlarsa
tekrar s�r�ye kat�labilirler.
�� Zebralar�n
haremleri vard�r. Ayg�r haremini di�er erkeklerden ve y�rt�c�lara ka��
korurlar. Erkek zebralar s�r�n�n arkas�nda giderler ve s�r�y� g�zlerler.
�� Otla beslenen
canl�lar acaba niye ot i�in kavga etmiyorlar? Cevab� basit. ��nk� hepsi farkl�
otlarla beslenirler. ��te milyonlarca hayvan s�r�s�n�n kavga etmemelerinin
sebebi budur.
� Aslanlar g�n�n b�y�k
bir k�sm�n� uyuyarak ge�irirler. Ama ak�amlar� �ok aktiftirler. Bunlar�n
g�zlerinin arka taraf�nda bulunana bir tabaka karanl�kta nesneleri net olarak
g�rmelerini sa�l�yor. Aslanlar geceleyin avlar�na gizlice sald�r�rlar.
� Akbabalar uzun
s�reli bir u�u� yaparlar. Bunlar genelde aslanlardan arta kalan art�klarla
beslenirler.
� Serengetinin g�neyi
otlaklarla doludur. Antiloplar buralara ak�n ediyor. Buralara ayr�ca do�acak olan
yavrulara hayat vaat ediyor. Buralarda arazi a��kt�r. Buralarda ��talarda
ya�ar. H�zlar� Thomson ceylanlar�ndan %10 daha fazlad�r. Aslanlar olamad�klar�
zamanlarda ��talar s�r�leri takip ediyorlar. ��talar yavrular�n� beslek i�in
her g�n avlanmak zorundad�r.
�� Leoparlar,
aslanlar�n tersine tek ba�lar�na avlan�rlar. Bunlar gece karanl���nda
kendilerinden iki kat daha b�y�k antiloplar� avlayabilirler. �mpalalar da onlar
i�in iyi bir avd�r. �mpalalar bazen baz� �eylerin ters gitti�inin fark�na
var�yorlar. B�yle zamanlarda karars�zl�k �l�m getirir. Leoparlar �mpalalar
sald�r�yor ama bazen �mpalalar leoparlar�n elinden kurtulabiliyor. Leoparlar
avlad�klar� avlar�n� s�rtlanlardan saklamak i�in a�a�lara ��kar�rlar. Bazen
aslanlarda leoparlar�n avlar�n� �alabiliyor.
� Aslanlar bazen
birbirine sald�r�rla. E�er kavgadan lider yenilirse yenen yeni lider oluyor. Bu
galip gelen aslan di�er aslan�n b�t�n yavrular�n� �ld�rebiliyor. Bunun mant�kl�
a��klamas� var. Di�ileri �iftle�meye haz�rlamak ve yeni olacak yavrular�n
genetik yap�lar�n�n kendilerine ait oldu�undan emin olmak i�in yap�yorlar.
�
A�a��daki Sorular�n Cevaplar� Filmin Ayr�nt�lar�n da Vard�r
��� S-1.Antiloplar ne
zaman tehlikelere maruz kal�yor?
��� S-2.Hayvanlar�n
�o�u serengeti de hangi alanlar� tercih ederler?
��� S-3.S�r�lerin
serengeti de birbirinden uzak y�r�meleri nelere sebep olur?
��� S-4.Gen�
antiloplar neden aslanlara yem olurlar?
��� S-5.Serengetide
ka� var?
��� S-6.Aslanlar ba�ka
bir aslan�n b�lgelerine girdiklerinde ne olur?
��� S-7.Serengetide ki
d�ng� hangi y�ndedir?
��� S-8.S�rtlanlar�n
avlar�n�n hangi v�cut b�lgelerini tercih ederler?
��� S-9.S�rtlanlar
nas�l ya�ar?
��� S-10.S�r�ler neden
birbirine yak�n dururlar?
��� S-11.Thomson
ceylan�nda sosyal hayat nas�ld�r?
��� S-12. Thomson
ceylar�nda hangi erkekler s�r�den ayr�l�r?
��� S-13.Zebralarda
sosyal ya�am nas�ld�r?
��� S-14.Otla beslenen
canl�lar kavga etmiyor. Bunun nedeni nedir?
��� S-15.Aslanlar ne
zaman aktiftir?
��� S-16.Aslanlar
ak�amlar� avlan�rken avlar�n� nas�l neyin sayesinde g�r�rler?
��� S-17.Akbabalar
nas�l beslenir?
��� S-18.Leoparlar
nas�l avlan�r?