�empanzelerde Birbirine Sald�r�, Kollama ve
Harem A�al��� Siyaset Politikalar�
�empanze topluluklar�nda
tek bir bask�n erkek h�k�m s�rer. Di�er erkekler lideri etkilemek ve zorlamak
i�in rekabet ederler. Lider bir baba fig�r� olmal�, zorba de�il. Liderin
karizmas� sa�l�kl� sosyal ili�kilere ba�l�d�r. Lider s�r�s�n�n g�venli�ini
sa�lad��� s�rece onlarda onunkini garanti edecek. �empanzeler gelece�i
d���nebiliyor ve ihtimalleri hesaplayabiliyorlar. Di�i �empanzeler genellikle
grup i�indeki �at��malar�n sebebi oluyor. Bask�n erkek t�m di�iler �zerinde
tekele sahiptir. Bask�n erke�in �n�nde herhangi bir aleni �iftle�me belan�n
kayna��d�r. �nsanlar�n atlar� �empanzelere �ok benziyordu. �nsan d���nda kendi
t�r�n� �ld�ren tek hayvanlard�r. B�lgelerini koruma davran�� bi�imi
hayatlar�n�n sistematik bir par�as�d�r. Bunlar devriye gezerek kom�u gruptan
yakalad�klar� �empanzeyi �ld�rebilirler. Bunu yemek i�in de�il �ld�rmek i�in
�ld�r�rler. Birbiriyle dost olmayan �empanzeler bu �ekilde birbirlerini
�ld�rebiliyorlar. Bu insanlara benzeyen bir di�er y�nleridir. Fakat �empanzeler
insanlar gibi yapt�klar�n�n sonucunu g�rm�yorlar. �empanzelerde kavga etmede
say� �ok �nemlidir. Ve �empanzeler bunu hesaba katabiliyorlar. Ger�ek sava� ise
grubun tek ba��na yakalad��� �empanzeyle olur. Bunu B�lgelerini korumak i�in
yap�yorlar. �empanzelerin bu davran�� bi�imi insanlar�n �ld�rme d�rt�s�n�n
bunlardan ald�klar�n� d���nd�rmektedir. 4000 den fazla memeli t�r� i�inde
sadece �empanzeler ve insanlar kendi t�rlerini �ld�r�yor ve e�er �empanzelerin
bu davran��lar�n�n sebebi anla��l�rsa insanlar�n da bulunabilir. Yine her iki
t�rde de kar���kl��� ��karan �o�unlukla di�ilerdir. Her iki t�rde de biz ve
onlar duygusu var. Bir �e�it �ete psikolojisiyle bireyselliklerini unutuyorlar.
�empanzeler maymun ve kendi t�rlerinin d���nda �o�u kez insanlara da sald�rarak
�l�mlere sebep olmu�lard�r.
A�a��daki
Sorular�n Cevaplar� Filmin Ayr�nt�lar�n da Vard�r
1- �empanzelerde
lider olman�n ko�ullar� nelerdir?
2- �empanzelerdeki
�ld�rme davran���n�n her a��dan sebepleri nelerdir?
3- �empanzelerin
insanlara benzeyen davran��lar� nelerdir?
4- �empanzelerde
mant�kl� d���nme yetene�ini a��klamaya �al��mada hangi t�r davran��lar�n �rnek
verebiliriz.?