B�Y�K PATLAMAKURAMINA NASIL ULA�ILDI�ININ M�KROSKOB�K VE MAKROSKOB�K B�L�MSEL �YK�S� (100 Dk )

���

���� 13.7 Milyar y�l �nce evreni harekete ge�iren gizemli bir olay olmu�tur. B�y�k patlama. Her atomun, her y�ld�z�n ve her galaksinin g�rkemli do�u�u. �amandan bilim adam�nab�y�k patlaman�n �tesi. B�y�k patlama kozmik bir evrim teorisidir. Evrenin nas�l evrimle�ti�ini anlat�r. Bilimin evrenin do�u�unu a��klamak i�in ihtiya� duydu�u bilgileri sa�layam�yor.B�y�k patlama asl�nda geni�leyen evrenin ta kendisidir. G�rd���m�z, duydu�umuz, tad�n� ald���m�z her �ey i�te bu sonu�tur. 13.7 Milyar y�l �nce evren atomun en k���k par�as�ndan bile daha k���kt�. �nan�lmaz derecede k���k.Sonra bir �ey oldu. Biranda birden hepsi geni�ledi. ��te her �ey b�yle ba�lad�. Var olu�un ilk an�. �imdilerde buna b�y�k patlama diyoruz. Bug�n profesyonel g�kbilimciler, b�y�k patlama teorisi �zerinde b�y�k tart��malar y�r�t�yor. Ancak bu tart��malar �ok �nce ba�lam��t�r. Daha b�y�k patlamay� kimse duymam��ken, daha kimse g�klerin ne oldu�unu bilmezken, Antik Yunanl�lar, matemati�i kullanarak en bariz kom�ular�m�z olan; g�ne� ve ay ile ilgili detayl� bilgilere ula�m��lard�r. Antik yunanl�lar ayr�ca iki tip y�ld�z oldu�unu fark etmi�lerdir. �o�u sabit, k���k ve birlikte hareket eden y�ld�zlar, k���k bir k�sm� ise; daha b�y�k ve rastgele hareket edenlerdir. Bunlar gezegenlerdir. Yunanl�lar sadece be� gezegen g�rebilmi�lerdi ve bunlara tanr�lar�n ad�n� vermi�lerdir. G�n�m�zde onlar� Romal�lar�nverdi�i isimlerle biliyoruz. MERK�R, VEN�S, MARS, SAT�RN VE J�P�TER�D�R. Evrenin merkezinde de�iliz ama onun i�indeyiz. Ona aidiz ve onu anlamaya �al���yoruz. Koperning, Newton, Einstein, Wilson bize sonsuz bir yapbozun par�alar�n� sundular. Resimdeki yerimizi bulmam�za yard�m ettiler. Hepimiz biyolojik olarak birbirimize, kimyasal olarak d�nyaya ve atomik olarak da evrene ba�l�y�z.

Bu filimde bilim adamlar� evrenin olu�umunu b�y�k patlamaya dayand�r�yor. Bu fikir etraf�nda s�regelen tarihi �al��malar� ele al�yor.

������� B�y�k patlama 13,7 milyar y�l �nce meydana geldi�i ve y�ksek s�cakl�kta k���k bir atomun hatta atomdan daha k���k bir yap�n�n baloncu�a d�n��mesi ve bu s�cakl�kla daha sonra b�y�k bir patlaman�n meydana geldi�i belirtiliyor. Bu patlamayla etrafa sa��lan par�alar�n h�zl� bir �ekilde so�udu�u ve sistemleri, y�ld�zlar�, gezegenleri ve g�k ta�lar�n� olu�turdu�u belirtiliyor. Tabi bu yap�lar�nda kara delik ya da kara madde ya da ne oldu�u bilinmeyen bir yap� taraf�ndan kontrol edildi�i belirtiliyor.

������� Bu bilgiler bu g�ne kadar gelen bilim adamlar�n yapt��� �al��malardan ��kar�lan sonu�lara g�re belirtiliyor. Aristo’nun astronomi ile ilgili �al��malar�. Batlamyus’ un gezegenlerin kendi etraf�nda yapt�klar� d�n�� hareketleri hakk�ndaki g�r���. Kopernik’ in g�ne�i merkeze alan g�r���. Kepler’ in g�ne� merkezli g�r��� matematikle yapt��� hesaplar� ileri s�rmesi. Galileo’ nun teleskopu icat� ve dini �limlere kar�� verdi�i m�cadele. Newton’ nun k�tle �ekimi kanunu. Einstein’ nin t�m �al��malar�. Lametre’ nin evrenin geli�mesine y�nelik g�r���. Hab�l’�n g�ne�i detayl� ke�fi ve andremedo ad�ndaki galaksiyi ke�fetmesi. Hoyle’ un periyodik tablodaki elementlerin asl�nda birer y�ld�z tozu oldu�unu ileri s�smesi. Ve kararl� hal teorisi.Gamow ve Alpher’ in radyasyonu �l�meye �al��mas� ve Panzians ve Wilson’ radyasyonu �l�mesi. Ve Guth’ un �i�irme kuram� g�n�m�ze kadar gelen �nemli g�r��lerdir. Filmde bu g�r��ler b�y�k patlaman�n oldu�unu kan�tl�yor.

�������� Bu film �ok iyi haz�rlanm�� bir kuram� desteklemeye y�nelik haz�rlanm��t�r. Nitekim yap�lan bulu�lar veya bu g�ne kadar gelen g�r��ler hep bir sorunun cevab�n� bulmaya y�nelik o soruda evrenin nas�l olu�tu�udur bu film bu soruyu soran ve etraf�n da bir �eyler haz�rlayan herkesi teker teker ele alm��, ve g�r��leri �����nda kuram� olu�turmu�. Asl�nda filmi izlerken �ok �ey ��renece�iniz kesin ��nk� birbirinden ba��ms�z g�z�ken bir �ok olay� �yle g�zel bir �ekilde bir birine ba�lam�� ki zevk alaca��n�z kesin.

�������� Bu film, b�y�k patlama kuram�n� bilim insanlar�n�n kan�tlanm�� olan bilgilerine dayanarak ispat etmeye �al��maktad�r. Film boyunca yukar�da belirtilen bilim insanlar�n�n fikirleri ele al�nm�� hem eksik yanlar� hem de bilime yapt�klar� katk�lar� anlatm��t�r.

A�a��daki Sorular�n Cevaplar� Filmin Ayr�nt�lar�n da Vard�r:
 

 

   
  1. B�y�k patlama nedir?
  2. Evrenin ilk hali nas�ld�?
  3. G�n�m�zdeki gezegenlerin ad�n� kimler vermi�tir ve bu gezegenler hangileridir?
  4. Evrenle olan ba��m�z� nas�l tan�mlayabiliriz? B�y�k patlama nedir?
  5. Ka� adet galaksi vard�r?
  6. Evren b�y�yor mu, yoksa k���l�yor mu?
  7. �nsanlar neden hep bir �eylere inanma ihtiyac� duyar?
  8. Antik insanlar astronomiyi nas�l kulland�lar?
  9. Aristo modeli nedir?
  10. Galileo kilise ile neden ters d��t�?
  11. Kilise ger�ekten bilime kar�� m�yd�?
  12. Bilim ve din aras�nda nas�l bir ilik�i vard�r?
  13. Elementler birer y�ld�z tozu mudur?
  14. S�per nova patlamalar� nedir?
  15. Evrende her noktada s�cakl�k ayn� m�d�r?
  16. �nsanlar evrenin neresinde yer al�r?
  17. 2000 y�l �nce d�nyan�n yuvarlak oldu�unu bilen kavim kimdir?
    Salih G�LEN Biyoloji E�itimi Y�ksek Lisans ��rencisi 2009  (Fen Bilgisi ��retmeni)