Mala Mala'da Av Hayvanlar� Aras�ndaki B�lge M�cadelesi 45 dk

 

Malamala koruma alan� G�ney Afrika�daki koruger milli park�yla yan yanad�r. B�lge 160.000 km� lik�� zengin ve verimli bir samanadan ibaret. Sem nehri koruger park�n� kuzey ucundan g�neye do�ru k�vr�larak kat eder. B�lgedeki d�zl�kler ise hayatta kalma m�cadelesi veren av ve avc�larla doludur. Malamala�n�n kuzeyi olan split rock b�lgesinde aslan, leopar ve s�rtlanlar�n b�lgeleri kesi�iyor. Bu kadar kesi�en b�lgeyi bar�nd�ran malamala patlamaya haz�r bir bomba gibidir. Tek gereken �ey bir k�v�lc�m. May�s ay�, k���n ve kurak sezonunun ba�lang�c�. Yiyecek ve su ortadan kaybolur. Malamala� da kurakl�k iyice bast�rmaya ba�lar ve etkileri her yerde hissedilir. A�ustos ay�, kurak mevsiminin en g��l� d�nemi. K�� ortas�nda bile s�cakl�k 36 c ye kadar ��kabiliyor. Malamala sakinlerinin baz�lar� birbirlerinin arkas�n� kollar. �rne�in bir ceylan i�in etrafta maymun ve Habe� maymunlar�n�n olmas� fazladan g�z ve kulak anlam�na geliyor. Yani bu onlar i�in paha bi�ilmez bir alarm sistemi. Aslanlar�n b�lge s�n�r�nda ciddi bir sorun var. B�lgede kurak mevsimde ya�anan �al� yang�nlar� oluk�a yayg�n ve y�k�c�d�r. R�zgar�n h�zlanmas� halinde alevler park�n i�inde boydan boya yay�labilir. K���k hayvanlar�n bir �o�u da ka�amaz. Karanl�kta ise gece avc�lar� ortaya ��kar. Geceleri ya�am m�cadelesi olduk�a zordur. Tek su kayna�� semt nehridir. Ancak semt nehri her derdin �aresi de�ildir. B�lgede ya�ayan hayvanlar �e�itli hastal�klara kar�� diren� g�steremeyebilirler. Ekim ay�yla birlikte de�i�im r�zgarlar� da esmeye ba�l�yor. Aylarca s�ren kurakl�ktan sonra nihayet f�rt�na bulutlar� da geliyor. Topra�a d��en ya�mur bozk�ra ve �zerinde ya�ayan canl�lara hayat veriyor. Uzun bir s�re ya�anan gerilim ve bo�ucu s�cak y�kan�p gitti bile. Malamala birka� hafta i�inde eski canl�l���n� kazand�. Kavrulmu� topraklar verimli otlaklar olarak hayata d�n�yor. Malamala sakinlerinin bir�o�u ya�murdan istifade ediyor. Baz�lar� i�inse serin kumlarla sular�n birle�mesi dayan�lmaz oluyor. Aral�k ay�, yaz mevsimi malamala�ya yeni ya�amlar ve �l�mler getirecek. Malamala�da g�� de�i�ken bir kavramd�r. En g��l� avc�lar bile daima tehlike alt�ndad�r.

 

A�a��daki Sorular�n Cevaplar� Filmin Ayr�nt�lar�nda Vard�r.

S1. Malamala�da ka� tane hayvan t�r� vard�r?

 

S2. Bir aslan g�nde ortalama ne kadar et t�ketir?

 

S3. Erkek aslanlarla di�i aslanlar aras�nda nas�l bir hizmet ili�kisi vard�r?

 

S4. Bir aslan�n k�kremesi ne kadar mesafeden duyulabilir?

 

S5. Yavru aslanlar�n ka�ta ka�� yeti�kinli�e eri�ir?

 

S6. S�rtlanlar hangi aral�klarla �reme yaparlar?

 

S7. S�rtlanlar�n �iftle�mesi nas�ld�r?

 

S8. Leoparlar�n benekli postu onlar i�in hangi avantaj� sa�lar?

 

S9. Leoparlar�n �iftle�mesi ne kadar s�rer?

 

S10. S���rlar�n v�cutlar�nda ta��d��� �l�mc�l vir�s hangisidir?

 

Mehmet KAYASIZ Fen Bilgisi ��retmenli�i 4.S�n�f

����

�� ����