>

����������������������� �����������������������������������������������������������Kedigillerin Anne Karn�nda Geli�im Evreleri ve Evrimsel Hik�yeleri 45dk

Rahme d��t��� andan itibaren �� kedilin geli�im evreleri anlat�l�yor. Bunlar aslan, kedi ve ��tad�r.�arp�c� animasyon ve bilimsel y�ntemlerle, bilimsel modeller e�li�inde, do�ru modellerle, s�ra d��� d�rt boyutlu ultrason cihazlar� ile canl� embriyosu incelenmektedir. Rahme d��t��� andan t�m geli�imine kadar ge�irdi�i b�t�n s�re�leri ve yapt��� b�t�n hareketleri canl� olarak izleme f�rsat�m�z bahis mevzudur.

Ayr�ca ger�ek d�nyaya geli�inden sonra ge�irdi�i s�re�ler ve genel �zellikleri de belirtilmektedir.

Yolculuk �iftle�me ile ba�l�yor. Yumurtan�n d�llenmesi i�in spermin vajinan�n giri�inden d�lleme an�na kadar ge�irdi�i de�i�imleri ve kar��la�t��� zorluklarla m�cadelesi g�r�lmektedir.

Kedigillerin penisinin �zelliklerini, i�te kancal� oldu�u, kancalar�n vajinay� kanatt���n� ve ac�dan sonra di�i yumurta olu�umunu ba�latt���n� yani yumurta olu�um sinyalleri bu olaydan sonra meydana geliyor.

Yumurtan�n tam olarak d�llene bilmesi i�in �iftle�me birden fazla kez tekrar edilmeli. �iftle�me �ok k�sa s�rer. �iftle�meden sonra di�ilerin yuvarland��� g�r�l�r.Burada ama� spermin kolay ve h�zl� bir �ekilde ovar yoma ge�i�ini sa�lamakt�r.

Spermler d�llenme esnas�nda bir yar�� ve m�cadele i�inde oldu�unu, g��l� ve hareketli spermlerin yorucu maratonu ba�ar� ile bitirdiklerini,g��s�z ve c�l�z olanlar� ise kaybettikleri g�r�l�r.spermlerinbaz�lar� yolun yar�s�nda elenir, baz�lar� ise yumurtaya ula��p fakat yumurta zar�n� delip ge�emediklerinden yumurtan�n dibinde mutlu sona ula�madan g�zlerini yumarlar.

Farkl� tiplerde sperm vard�r. �ki kafal�, tek kafal�, �ift veya tek kuyruklu gibi. yaln�zca spermlerin y�zde biri yumurta zar�n� delip d�lleyebilir.ki bunlar mutlu sona ula�anlard�r.

Sperm yumurtay� d�ller ondan sonra embriyo olu�ur. Embriyo 6 g�n sonra blastosit denilen k�k h�cre halini al�r.h�crenin t�m �zelliklerinin olu�tu�u evredir.

D�llenmeden 15 g�n sonra plasenta olu�ur.Yavru ile anne aras�ndaki tek ba�lant�d�r.yavrunun hayati fonksiyonlar�n� devam edebilmesi i�in gerekli olan t�m ihtiya�lar buradan kar��lan�r.

Embriyoda farkl� keseler vard�r ve her bir canl� kendi kesesinde geli�im g�sterir.

Hamilelik kedilerde 25 g�n sonra belirir.Bu s�re aslan ve ��tada farkl�d�r.

Yabani kedilerde yavrular� �evreleyen zar, evcil kedilerinkinden 4 kat daha kal�nd�r. Bunun avantaj� avlamalar� s�ras�nda ald�klar� darbelere kar�� yavrular�n� korumakt�r.

Ayr�ca gelen tehlikelere kar�� savunma sistemleri p�r dikkat edilmesi gereken bir mevzu.�zleyin bence siz karar verin.

Kediler d�llenmeden 63 g�n sonra do�um yaparlar, aslanlarda s�re biraz daha fazla.

Burada dikkat edilmesi gereken di�er bir mevzu evrim teorisinden �nce k�l, renk ve boylar� �ok benzerlik olan kedigil t�rleri mevcut iken teoriden 150 y�l sonra art�k ayn� t�rde k�ll�, k�ls�z,k�v�rc�k t�yl�,melez t�rler ortaya ��kt���n� g�zlemleniyor, filmde.

A�a��daki sorular�n cevaplar� film ayr�nt�lar�nda mevcuttur:

S.1 Her canl�n�n do�madan �nce bir birincilik ser�veni vard�r.sizce bu nas�l oluyor?

S.2 Bir kedigil dar bir alana s���p s��mayaca��n� nas�l anlar?

S.3 Do�um esnas�nda kedigiller nas�l bir ortamda bulunmak isterler ve sizce bunun sebebi nedir?

S.4 Bir kedi en fazla ka� metre uzakl�ktaki bir fareninayak seslerini duyabilir sizce sebebi nedir?

S.5 Bir aslan�n k�kreyi�i en fazla ka� metre uzakl�kta duyulur?. Sizce sebebi nedir? kedilerde durum niye b�yle de�il?

S.6 Aslanlar�n en �nemli avlama takti�i nedir?

S.7 Kedigillerde ka� kemik bulunur?

S.8 Kedigillerin y�rt�c� bir hayvan olduklar� d�llenmeden ka� g�n sonra belirginle�ir?

S.9 Kedilerin geli�imi mi ana rahminde erken geli�ir yoksa aslan�n m�?

S.10 Kedilerin iyi bir avc� olduklar�n� g�steren en �nemli �zelli�i nedir?

Fatih KIZILKAYA Fen ve Teknoloji ��retmenli�i 4. S�n�f 2010