Bilmiyordum (Foto�raf��l�k) 30
Dakika
Dijital
kameralar ortaya ��k�nca �ekilen foto�raf say�s�nda b�y�k bir art�� oldu.1977
den bu yana� yakla��k 300 milyon adet
dijital kamera say�ld�.Buna cep telefonlar� dahil de�il.G�r�nt� elde edebilmek
i�in ����a duyarl� film kullanan geleneksel kameralar�n aksine modern �a��n
dijital kameralar� zeki ve k���k teknolojik par�alara dayan�yor.Minik sens�rler
g�r�nt�n�n son halini olu�turacak milyonlarca pikselin her biri i�in bilgi
ta��yor.Foto�raf makineleri k�sa zamanda �ok yol katedti ama eski usul
makineler hala kullan�l�yor.Astronotlar, gizli dedektifler ve R�nesans
sanat��lar�n�n ortak y�n� nedir diye sordu�umuzda kar��m�za i�ne delikli kamera
cevab� ��k�yor.��ne delikli kamera foto�raf��l���n temelini olu�turuyor.��ne
delikli kameran�n �al��ma mekanizmas�n� a��klamak i�in� iki bilim adam� d�nyan�n ilk kamera kul�besini
yapt�lar.Siyah plastik �rt�,siyah kuma� ve siyah bant kullanarak bu kul�benin i�ine
hi� ���k s�zmamas�n� sa�lad�lar.Sonra kul�benin kap�s�n�n �n�nden bir delik
a��p bir kepenk �ektiler ve bu kepengin �zerine de minicik bir delik a�t�lar.Yani
i�eri giren tek ���k o minicik delikten s�z�yor.Bilim adamlar�ndan biri kap�n�n
�n�nde durdu� kul�benin i�indeki i�ne
deli�in tan �n�nde di�er bilim adam� durdu ve d��ar�daki bilim adam�n�n
g�r�nt�s�n� yakalay�p beyaz tuvale �izdi.Bu fenomen 14.yy. dan beri biliniyor
,Michelangelo ve Leonardo da� Vinci gibi
sanat��lar�n �izimlerine yard�mc� olmak i�in bu y�ntemi kulland�klar�
d���n�l�yor.��ne deli�i kameras� g�n�m�zde hala kullan�l�yor.1950 den bu yana
yap�lan uzay ara�lar�nda �o�unlukla bu tip kameralar bulunuyor.Bu kameralar �ok
k���k oldu�u i�in casusluk i�in de ideal.Bir kalemin i�ine yerle�tirilebilecek
k���kl�kte.Bu kameralar�n �n�ne bir lensin eklenmesiyle g�r�nt� kalitesi g�zle
g�r�lebilir �ekilde art�r�labiliyor.Lensler daha parlak ve daha net bir g�r�nt�
elde edebilmek i�in kameran�n i�ine daha fazla ���k girmesini sa�l�yor.
�Karaku��
�imdiye kadar bilinen en h�zl� ve en y�ksekten u�abilen u�uk.Yirmi be�
kilometre y�kseklikten foto�raf �ekebilmek i�in tasarlanm��t�r.Bir jumbo jetin �normal seyir y�ksekli�inden iki bu�uk kat daha
y�ksekten u�abiliyor ve bir saatte 259 bin kilometrelik bir alan�n foto�raf�n�
�ekebiliyor.Bu ingilterenin tamam�ndan daha b�y�k bir alan demek.Karaku� art�k
uydulardan foto�raf �ekilebildi�i i�in 1998 de emekliye ayr�ld�.
�Banci
camping�� Salsi adalar�nda ya�ayan
Vanuatu halk�ndan esinlenerek bulunmu� bir spor.Vanuatular as�rlard�r devan
eden bir rit�elde �l�me meydan okuyarak sarma��klar �zerindeki ah�ap
platformlardan a�a��ya atl�yorlar.Banc� camping de askeri �ok halatlar�
kullan�l�yor.Bu halat �� y�z seksen adet Malezya lasti�inden olu�uyor.D���nda
pamuktan bir tabaka ve polyester kabuk var.�pler bin atlay��tan sonra �skartaya
��kar�l�yor.Test atlay��lar� i�in bir spor �antas�n�n i�ine s�radan spor salonu
a��rl�klar� konuluyor ve y�z otuz be� kiloluk a��rl�k elli be� metreden a�a��
b�rak�l�yor.Halat kendi uzunlu�unun 3.3 kat�na kadar esneyebiliyor.Tamamen
esnese bile zeminden� yedi metre yukar�da
d�����n�z kesilmi� oluyor.En son testte profesyonel bir sporcu kullan�l�yor.Halat
devreye girene kadar atlayan saatte yetmi� kilometreyi a�an bir h�zla d���yor.
D�nyan�n
ilk bilardo masas� 1470 de Fransa kral� 1.Liu ya
aittir.Ondan d�rt y�z sene sonra Amerikal�lar bunu yayg�nla�t�rd�.Masan�n �zeri
kal�n bir arduaz levhadan olu�uyor.en kalitelileri kuzey �talya�daki da�lardan
elde ediliyor.Bir elmas testereyle kesilip �ekillendirildikten sonra
cilalan�yor.Alt�nda basit bir mekanizma var.T�m toplar merkezdeki oyuktan
ge�iyor ama renkli toplar yollar�na devam edip s�raya girerken daha k���k olan
beyaz top tekrar kullan�lmak �zere b�lmeye d���yor.
Uzaktan
kumandal� mikro casus esas olarak askeri ama� i�in kullan�lmak �zere
tasarlanm�� fakat �imdi sivil ve kanuni y�r�tme i�lemleri i�in kullan�l�yor.Bu
casus ciddi bir teknolojik �al��man�n �r�n�.Mikro d�rtl� kopter� ayakta durmas�n� sa�l�yor, �zerindeki
GPS� sistemini kullanarak daha �nceden
kendisine atanm�� olan g�revi yerine getirebilmek i�in u�mas�n� sa�layan son
derece ak�ll� elektronik devrelerle dolu.Operat�r�n casusun g�rd��� �eyi
g�rebilmesinin iki yolu var.G�r�nt� ya bir oyun g�zl���ne ya da bir laptop
bilgisayara yollan�yor.Casusun �zerindeki kameraya ba�l� olan bu g�r�nt�y�
video ya da y�ksek� ��z�n�rl�kl� foto�raf
olarak kaydedebiliyoruz.Bu casusu geli�tirmek�
bir milyon eurodan fazlaya mal oldu.
�nsano�lu
1880 den beri u�urtma kullanarak foto�raf �ekiyor.Standart bir dijital kamera
al�p onu bir �er�eveye tak�yoruz.�er�eveye pil, radyo dalga al�c�s� ve iki
motor tak�l�yor.�lk motor kameray�� ileri
geri �evirmeye yar�yor.Radyo dalga al�c�s�yla da� kontrol ediliyor.�kinci motor foto�raf �ekmeyi
sa�l�yor.Bu� kameray� u�urtmaya ba�lay�p
havadan bir s�r�� foto�raf �ekebiliyoruz.
1800
lerin sonunda bat� en vah�i halini ya�arken�
d�ellolarda tercih edilen silah colt alt�
paklar d�.�smini patentli ve d�nen tekrar
doldurulmadan konan alt� yuvas�ndan al�yor.Namlusu kalibrasyonlu yani namlunun
i�inde �ekillendirilmi� spiral yollar mermiyi d�nd�r�p havada yer
de�i�tirmesini �nl�yor.On yedi santimetrelik namlusu ni�an almak i�in �ok daha
b�y�k mesafeler sa�l�yor.
Noel
a�ac� gelene�inin 18. yy.da Almanya da ba�lad��� d���n�l�yor.Fakat a�ac� me�hur
eden isim ailesiyle birlikte bir noel a�ac�n�n yan�nda foto�raf �ektiren
�ngiltere krali�esi Victoria olmu�tur.Bu a�a�lar d�nyan�n d�rd�nc� b�y�k
ekonomisine sahip olan �in de �retiliyor.A�ac�n dallara PVC den yap�lm�� d�z
�eritlerden olu�uyor.PVC yi dairesel bir b��ak kesip
dikiyor ve i�nelerini yap�yor.daha sonra metal bir telin etraf�na sar�l�p k���k
bir silindirden �ekilerek ge�iriliyor.Bu i�lem i�neleri birbirinden ay�r�p
onlara g�r bir hava kat�yor.Makinelerle alt� metrelik dallar yap�l�yor.Bu
dallar elle kesildikten sonra dal k�meleri polipolin sicim kullan�larak
birbirine dikiliyor ve keskin u�lar� i�eri k�vr�l�yor.Sonra bu dallar a�ac�n
metal g�vdelerine tak�l�yor.
S�radan
sabit dijital kameralar s�ra d��� efekt yaratmak i�in nas�l kullan�l�r?Burada
en �nemli nokta bir kamera yerine birbirinden hafif farkl� a��larla
konumland�r�lm�� bir�ok kamera kullan�lmas�.Ayn� sahne bir s�ra dolusu
kamerayla farkl� a��lardan �ekilerek bu efektler olu�turulabiliyor.
A�a��daki Sorular�n Cevaplar�
Filmin Ayr�nt�lar�nda Vard�r.
1-G�n�m�zde
teknolojinin bu denli geli�mesine ra�men eski�
bir teknolojinin �r�n� olan i�ne delikli kameralar�n g�n�m�zde hala
bilim adamlar� taraf�ndan kullan�lmas�n�n nedeni nedir?
2-Uydulardan
foto�raf �ekilmeye ba�lanmadan �nce y�ksek mesafelerden foto�raflar nas�l
�ekiliyordu?
3-G�n�m�z�n
adrenalin dolu bir sporu olan banc� camping nas�l ortaya ��km��t�r?
4-Banci
campingde kullan�lan halatlar�n kopmas�n� �nleyen �zellikler nelerdir ?
5-Mikro
casusun g�rd��� g�r�nt�y� operat�r�n g�rebilmesinin yollar� nelerdir?
6-Bin
sekiz y�zl� y�llar�n en �ok tercih edilen silah� olan colt alt� paklar�n
�retildi�i d�nemin teknolojisiyle g�n�m�z teknolojisi aras�ndaki a����
kapatmas�n� sa�layan �zellikleri nelerdir?
7-Noel
a�ac� gelene�i nas�l ortaya ��km��t�r ve bu kadar �nl� olmas�n� bor�lu oldu�u
olay nedir?.
���������������������������������������������������������������������� �ahver ERTUN� E��T�M
B�YOLOJ� 5. SINIF