yarasaların Hayat
dingilerindeki algülama-Sonar Sitemlerini Keıfinin Darama Ediliıinin Bilimsel
Hikayesi
Yarasalara
karanlıkta yollarını bulabiliyorlar. yarasaların tuhaf şekli yızyıllardır
tiksinmeden korkuya kadar çeşitli tepkilere yol açmıştır. incilide yarasalar
yenmesi yasak olan hayvanlar listesinde yer almıştır. ortaçağda şeytan ve
karanlık melekleri yarasaların kanatları ile ıizilmiıtir. günümüzde ise
vampirlerle ve yaşayan ililerle eş anlamlıdır. bazı yarasalar saatte 80 km hızla uıabilir. Havada bu şekilde hızlı ve
karmaşık hareketler yapmalarının gizemi henüz bilinmiyor. kuşlardan şok daha
düşük hızlarda inanılmaz miktarda kaldırma kuvveti oluıturabiliyorlar. kanatlarında
bunu sağlayan inanılmaz bir şey olduğu düşünülüyor. Bir diğer ilginç yönleri
ise kanatlarını asimetrik şekilde hareket ettirmeleriydi. Kanatlarındaki zarlar
hava geıirmiyor ve eklemleri kanatlarını kontrol ediyor. Kanatlarındaki
kemikler müthiş bir hafiflikte, yarasaların sadece eklemleri değil kemikleri de
hareketlidir. Bu hareketlilik sebebiyle vücutları işin sürekli kalsiyum
minerali gereksinimi vardır. Yarasalar doğal olarak yeryüzünin ıekiminden
kaıabilen tek memeli canlıdır. insanlar hep yarasaların geceleri yönlerini
nasıl bulduklarını merak etmiştir. Bu konuda italyan rahip çeşitli deneyler
yaparak bunu açıklamaya ıalıımııtır. ince gözlerini kör ettiği halde yarasanın
hiçbir engele ıarpmadııını giren rahip sonra eleme yöntemiyle diğer duyuları
koparmııtır. Ancak bununla ilgi olmadığını girmiştir. Sonraki birçok
araştırmacı bu ve benzeri deneyler yapmış ve sonunda sır ıızılmııtır. Prof. griffiniin deneyleri ile yarasaların yüksek frekanslı
sesler ııkardıklarını bulmuş ve deneylerinde yarasaların ağızlarını akın
yınlendiricilerle kapamııtır. Bu durumda yarasalar engellere çarpmıı, kulakları
da tıkandııında ise tamamen dengesiz kalıp yere dıııyorlardı. Bu durum
yarasaların ses ötesi sinyalleri yön bulmada kullandıklarını açıklıyordu.
ağızlarında şok güçlü dalgalar yayınlıyorlardı. Bu dalgaların yankıları
ortamdan kulaklarına geliyordu ve bu şekilde çevreyi algılıyorlardı. Yani yankı
ile sonar sistemleri kullanarak gırıyorlardı. Yarasalar insan saçından ince
cisimleri bile algılayabiliyor.
1- Yarasalar genel
olarak özellikleri nelerdir?
2- Yarasalar
üzerinde yapılan deneylerde ne anlaıılmaya ıalııılmııtır?
3- yarasaların
algülama I sonar sistemleri nasıl çalışıyor?
4- yarasaların şok
büyük bir kaldırma kuvveti oluıturabilmesi neye bağlanıyor?