Waıington Kanyonlarının oluşum Hikayesi

kuzeybatıdaki Washington eyaleti bileşik Milletlerin köşesi.Binlerce uzaklıktaki bu huzur dolu toprakların üzerinde aniden nereden geldiği belirsiz büyük yarıklar meydana geldi.bazıları binlerce metrenin üzerinde olan uçurumlar.Nijerya şelalesini olduğundan daha küçük gösteren ama suyu olmayan şelaleler.Tepe zeminindeki esrarengiz çukurlar.Zemin üzerindeki tuhaf çıkıntıler.Ve esrarengiz kayalar.

dünyada pek az bölge gizemi ve kuıkularıyla tartışma konusu olur.Ve bu yer seattleınin doıusunda yer alır.yaklaşık 100 yıldan bu yana bilim adamları bu bölgeyi hangi gücün bu çekle getirdiği konusunda çalışmalar yapıyor.Jeologların ortaya koydukları bir düşünceye göre bu tuhaf bölge ani ve geniş değişimler sırasında meydana geldi.bu ani deıiımeler sonucu meydana gelen patlamalar sonucunda bu şekiller ortaya çıktı.

1920ili yıllarda Cey Harlen Breds adlı yer bilimci yarık tepelerin nasıl meydana geldiği konusundaki teorisini taslaıa dıkmııtır.Ama Bredsıin teorisi tim fiziksel olasılıklara meydan okuyordu.Teorisine göre o yarık tepelerin milyonlarca yıl süren evrim aıamasının bir parçası değil.Bunun bir gece içerisinde oluşan muazzam bir felaket olduğunu iddia ediyordu.1920ili yıllarda Breds yarık tepeleri ziyaret etmiş ve yeryüzüni incelemiıtir.Breds bu incelemelerine yıllarca devam etmiştir.şok büyük bir su kitlesi yarık tepelerin platosuna varır ve dev bir su baskınıyla tim toprak yüzeyi bu şeklini alır.12 Ocak 1927ide Breds Washington eyaletinde diğer bilim adamalarıyla toplantı yapmaya karar verdi.Breds daha ince sunulmamıı bir teoriyi öne sürer.240 m derinliıindeki su kitlesi tim şiddetiyle yarık tepeyi açar ve pasifik okyanusuna akar.Fakat birçok jeologa göre anlattığı bu hikaye incil den bir kesit gibi gelmiştir.Bu toplantıdan sonra bredsii görevden alırlar.Kuru şelale diye adlandırılan Nijerya şelalesine bakıldığında üzerinde taşıdığı büyük yarıklar ,oluşturduğu oluklar nasıl bu hali aldı? Sadece bir su kıtlesinin gücüyle mi meydana gelmişti? Bilim adamları kendi minik yarık tepelerinin maketini yapar.Sen Antonia şelaleleri laboratuarında yeryüzü dinamitleri ekibi yarık tepelerin örnek modelini inşa eder.Daha sonra Misilo buzul gölündeki hatayı sergilemek adına modelin üzerine su diker.yapılan bu deneyde çıplak gözle gırılebilen akan suyun geniş bir alana yayılması ve oluşan kanalların arasına sızması ve daha sonra bu kanalları hızlı bir şekilde aıındırmasını ve olağan üstü şekiller vermesi gızlemlenmektedir.Ancak su kapandııında bu şekillerin önemi daha belirgin ortaya ııkmaktadır.Yani aslında bu olay yıllarca değil saniyelerde olmuştur.

Bilim adamları şimdide bu çukurların oluşumunu incelemek işin su tünelini kullanarak yüksek hızda hareket eden suyun etkileri üzerinde çalışır.tünelin işine kayanin sert ııkıntısını temsil etmek adına bir çıkıntılı nesne yerleıtirirler.ilk olarak yarık tepeler olduğu gibi çıkan su nesnesinin etrafını zarar vermeden sarar.Ama daha sonra hızı yukarı çeviriler 1 dakika içerisinde kabarcıklar meydana gelir.kabarcıklar havuzun içinde gırılmeyecek kadar küçük ama artan hızıyla suyun akışı nesneye ıarptııında basını değişir ve bunun neticesinde aniden gelişen kabarcıklar inanılmaz güç oluşturur.Suyun hızı arttığı müddetie kabarcıkların şiddeti ve yoğunluğu ona göre artmaktadır.Peki bu kabarcıklar kaba kayalar üzerinde de bu kadar güçlü etki yapıp yarıklar meydana getirmiş olabilir mi? Peki su baskınında bu nasıl bir bir şeye benziyordu ?Misilo gölünden hareket eden suyun yarık tepelere doğru giderken bazı sert kayalara çarpmıı olabilir.

yapılan bu deneylerden sonra tek bir su kitlesi enerjinin yarık tepelerdeki tim bu değişime neden olduğunu girmiş bulunuyoruz.Bu son gizeminde aşıklııa kavuımasıyla 15 bin yıl ince sadece bir gecede yağanılan bu inanılmaz olayın muhtemel senaryosunu akıllarda canlandırmak artık zor değil.

80 yıl ince Cey Harlen Bredsıin şoke eden ve bilim adamları tarafından dine aykırı bulunan teorisi bugün tim bilim adamları tarafından ortak kabul gırmektedir.

yarık tepelerin merkez kanyonunda oluşan çizgiler jeologların ilgisini çekmiştir.Richard Waitt bu çökelti alanda 20 yıldan bu yana uıraıanlardandı.Bu çizgilerin suyun akışıyla alakalı olduğunu düşünüyor ve bunlara nabız deniyordu.Fakat Richard bu çizgilerde kıl yapılarını fark etti.Bu killer Sen Helen dağönün killeriydi.ilk etapta kılın suya düştüğü ve bu katmana kadar battııı düşünildi.Her bir katmanda düzenli bire şekilde bulunması bu girişi zayıflattı.Herkesin hem fikir olduğu tek bir düşünce kalmıştı.o da;devasa su kıtlesinin dışında bir başka gücünde ıekillendirmeye sebep olduğuydu.Kathleen Nicoll bunu tespit etmek işin yıllarca uğraşmıı ve en son 2005ide neticeyi raporlanmııtır.aşağıda ve yukarıdaki zeminler arasında 20 bin yıl farkının olduğu gızlemlenmiıtir.Bu da birden fazla devasa su baskınlarının olup bu hale geldiğini açıklamıştır.

Son gelen bu sonuçlarla beraber neredeyse 100 yıla yakın süren bir jeolojik araştırma artık bir sonuca bağlanmıı ve görünüşe göre devasa su baskınları bu alanın düzen ıekillendiricisi olmuş.Bu olay jeologların dünyanın kendi kendini ıekillendirdiıi inancını bir adım daha yaklaımalarına neden olmuştur.

aşağıdaki soruların cevapları filmin Ayrıntılarında vardır

1)Washington topraklarında yeryüzündeki tuhaflıklar nelerdi?

2)yeryüzündeki bu muntazam değişimlere bilim adamlarının bakış açısı nasıldı?

3)washingtonıa gidip inceleme yapan ve farklı bir girişi ortaya atan bilim adamı kimdir?

4)Bredsıin yeryüzünin bu tuhaf çukurlarına,tepelerine bakış açısı fikri neydi?

5)Neden bilim adamları Bredsıin görüşünü kabul etmediler?

6)Bilim adamlarının ilk deneyini anlatınız?

7)küçük su kabarcıkları nasıl oluyor da büyük ve sert kayalara şukur oluıturacak kadar zarar verebiliyordu?

8)Wasington kanyonlarının oluşumu nasıl meydana gelmişti?

9)Bilim adamlarının maket kurarak yaptığı deney neydi?

10)Kanyonların oluşumunda hangi devasa olaylar etken olmuştur?

11)Muntazam oluşumun ispatindan sonra yapılan diğer araştırmalar nelerdir?

12)Kanyonların arasında bulunan kıllerin kaynağı neydi?

13)Bulunan killer neyin ispatiydı?

14)Bulunan en son sonuç bilim adamlarının dini hangi görüşünü pekiıtirmiıtir?

15)bredsie göre bu devasa felaket ne kadar sürede meydana gelmişti?

nurgül TAŞKIN EĞİTİM FAKÜLTESİ BİYOLOJİ ÖĞRETMENLİİİ 4.SINIF