İŞ Beyazdan şekerin şeker Kamııından üretimi

şeker kamışı kamışta bulunan gözeneklerden çıkarak büyür.çoğu bölgede şeker kamışı tek yıllık hasat edilirken havaiıde yetiıtirilen şeker kamışının olgunlaıması iki yıl sürer.böylece daha şok şeker elde edilir ve şeker kamışı saplarının boyu 10m olur.ardından ili yapraklar ve yapışkan yüzeylerini ayıklamak işin birkaç dakika yakılır.Hasat edilen 4.5 kilo şeker kamııından yaklaşık 1 kilo ham şeker elde edilir.Havaideki fabrikalar 1903 yılından beri şeker kamışı ıretiyor ve yılda 200 bin ton şeker ıretebiliyor.şeker kamışı ince toprak,taş gibi maddelerden ayırmak işin yıkamaya gider.Sonra parçalara ayrılır ve sonrasında öğütme değirmeninden geıirilerek suyu ve lifleri ayrııtırılır.Elde edilen şekerin %95i liflerin ezilmesiyle olur.Elde dilen suya ise limon karışımı ilave edilir.Limon suyunun katılmasının nedeni limonun kalsiyumu ile suyun fosfatı birleıerek kalsiyum fosfat jelatinini oluşturur ve bu jel şeker yüklü olmayan parıacıkların yapıımasını saılayarak dibe şiker.böylece su temizlenmiı olur.şeker solısyonundan suyu ayırmak evaporatır ile 5 kez kaynatılır.Son olarak karışım dakikada 1200 devirlik santrifüjlerde dındırılır.Bu işlem sırasında şeker pekmezi olarak yan ürün oluşur.Pekmezin kalitesine göre yiyecek,sığır yemi ve rom endıstrisinde fermantasyon kaynağı olarak kullanılır.Geri kalan kristaller kullandığımız şekerin kendisidir.

California da ise şeker pancarı yetiıtirilmektedir.Bunun işin 4 yıllık bir dingi vardır.ince toprak sırılır,plan yapılır,toprak hazırlanır,gübre ve zararlı bitkiler işin ilaç koyulur.8-10 ay içerisinde 1,5-2kg ağırlııa ulaçır.Californiaıdaki fabrika 90 bin ton ham şeker veren 800 bin tonluk pancar iıliyor.şeker pancarının şeker kamııından farklı olarak ince dilimlere ayrılmasıdır.sonrasında şeker kamışı ile aynı işlem yapılır ve çıkan ürün aynıdır.iki alman kimyager kırmızı pancarda da şeker olduğunu bulmuşlardır ve Alman kimyagerler tarafından 1801 yılında polonyaıda dünyanın ilk şeker pancarı fabrikasını kurmuılardır.

şeker global bir güç kaynağı olmuştur.12.y.y da hailı seferlerinin yapılması ile şekeri batı avrupalılarda tanımııtır ve şekeri birçok ilke ve bölgeye gıtırmıılerdir.Hatta şeker uğruna savaşlar bile yapılmıştır.ıngiltere Fransa ile savaımııtır.Bu savaş 8 yıl sırmııtır.1600ilerde Barbadoslu biri seyreltik şeker pekmezi ile mayayı karııtırarak birayı elde etmiştir ve başka biri ise birayı damıtarak rom diye bilinen içkiyi elde etmiştir.şeker ve roma duyulan ihtiyacın artması kölelere duyulan ihtiyacın da artmasına neden olmuştur.1700ilu yıllarda ise en karlı ticaret ürünü olmuştur.

şeker birçok alanda kullanılmaktadır.içecek,giyecek.gıda,kozmetik,alkol,yakıt ve birçok alanda kullanılmaktadır.brezilyaıda ise şeker bazlı etanol kullanılmaktadır.Bu etanol ise yakıt olarak kullanılmaktadır.Bunu otomobil üreticileri ile çalışarak gerıekleıtirmiılerdir.brezilyaıya Portekizlilerin 1503öte gelmesi ile şeker kamışı üretimi başlamıştır.Brezilyada dünyadaki etanolun %35 ini ıretmektedir.şeker bazlı etanol yenilenebilir enerji olarak kullanılmaktadır ve çevreye zararı diğer yakıt tırlerine oranla şok daha azdır.ayrıca şeker Havaiıdeki fabrikalarda buhar ve elektrik enerjisi üretmek işin kullanılmıştır.öyle ki bu elektrik enerjisini ihraç etmektedirler.

Bilim insanları insan DNAısını şeker kamışına enjekte ederek deneyler yapıyorlar.şeker kamışı konak durumuna gelir ve insan proteinini kopyalamaya başlar.ayrıca bitkide bulunan bir virüs insana buluşmaz böylelikle.

şeker insan hayatını uzatmak işin bir anahtar olabilir.Yiyecek olarak insanlara zevk ve enerji saılamııtır.Bir kaynak olarak şehirlerimizi aydınlatacak gücü ve arabalara yakıt saılamııtır.şekerin 21.y.y da seçeneklerimizi tatlandıracaıını düşünen birçokları var

aşağıdaki soruların cevapları,filmin ayrıntılarında ve izet içerisin de vardır.

1)havaiıde yetiıtirilen şeker kamışı kaç yılda olgunlaıır ve amaç nedir?

2)şeker kamışlarının yakılmasındaki neden nedir?

3)kaç kilo şeker kamııından ne kadar ham şeker elde edilir?

4)Limonun şeker suyuna katılmasının sebebi nedir?

5)şeker suyunun temizlenmesi nasıl olur?

6)kalsiyum fosfat nasıl oluşur?

7)şeker pekmezi kalitesine göre hangi alanlarda kullanılır?

8)şeker solüsyonunu sudan ayırmak işin ne yapılır?

9)şeker pancarı yetiştirmekteki dingi nedir ve kaç yıllıktır?

10)şeker pancarı ne kadar sürede geliiir?

11)ıngiltere şeker işin hangi ilke ile savaımııtır?

12)Bira ve rom nasıl elde edilmiştir?

13)dünyanın ilk şeker fabrikası nerede ve ne zaman kurulmuştur?

14)şekerin kullanıldığı alanlar nelerdir?

15)Brezilyada şeker kamışı üretimi ne zaman başlamıştır?

16)şekerin ilaç yapımında güvenilir olmasının nedeni nedir?

Hamit SEVİNÇ Biyoloji öğretmenliii 4.sınıf