Su Medeniyet ve
Teknoloji ilişkisi
FİLMİN İZETİ:39:24 dk
18 yy da insanlar denize
girmenin depresyondan cüzzama kadar her şeyi iyileıtireceıine inanmaya
başladılar. insanlar banyo makinesi denilen tuhaf bir aletle suya
taıınıyorlardı. Bir at tarafından suya çekilen tekerlekli bir kabindi. işine
banyocu denilen bir hemşire ya da bir adam biniyordu. Hasta banyo makinesinin
işine giriyordu ve sonra suyun içinde ayakta duruyordu. Suyu batırılıyor ve
yaklaşık bir dakika suyun altında tutuluyor ve sonra şaşkınlık içindeyken
ııkarılıyordu. insanların asıl sorunu
yüzme bilmemeleriydi.
1870I
te bir efsane ortaya çıktı amerikaının ilk tahta kaldırımı. Bu tahta kaldırım
gerçekten de ticari amaçlı bir yapıydı. tüccarlar dıkkınların da kum
istemiyorlardı. Bu yüzden tahta kaldırım inşaatının finansmanını sağladılar. Bu
kaldırım 5.000 dolara mal olurken sadece 3,5 metre geniıliıindeydi. Ama kasaba
büyüdükie tahta kaldırımı da büyüdü.
Daha yükseie çıkarıldı ve yüz binlerce ağırlııa dayanabilecek şekilde
inşa edildi. 20 yüzyılın ilk on yılında
kültürel ve ticari bir fenomen haline geldi.
bugün tahta kaldırım yaklaşık olarak 20 metre geniıliıinde ve yaklaşık
olarak 4 mil uzunluıundadır.
dünya
sömürgelerini korumak işin sahil boyunca kaleler inşa ettiler. Bunlardan en
güzellerinden biride devasa karstilya desembar kostudur. Amerikaıdaki
en eski kaledir. ıspanyollar ilk olarak
1672 de inşa etmeye başladılar. 23 yıl sonra tamamlandııı zaman bu devasa yapıt
ortaya çıktı. 11 metre yüksek duvarları deniz taiları ve haçlarla inşa
etmiılerdir. Okyanusun kenarına yapılan
4 metre kalınlııından meydana gelen surlar düşman saldırılarına karşı oldukça
güvenlidir. Eski kale 205 yıllık tarihi
içinde hiç dııırılemedi.
başka
teknelerde vardı ancak higens tekneleri
donanmalarının bel kemiıini oluıturmaktaydı. Adri
HİGENS in tasarladııı bu tekne 12 metre uzunluıunaydı ve tam teçhizatlı 36
askeri ya da 4 tonluk kargoyu gemiden karaya ııkarabilmektedir. 225 beygir gücünde bir motora sahip ve normal
olarak v şeklinde bir gövdeye sahip bu tekne kargoyu sahile taııyabiliyor ve
hemen geri ıekilebiliyordu.
şu
anda kullanılan son teknoloji üretimi çıkarma tekneleridir. 1987 de hizmete sunulan bu teknenin gövdesi
ne suya ne de karaya dokunur. Bu
tekneler hava yastııı üzerinde karada ve denizde rahatça hareket etmesini
sağlar. Tekneyi destekleyen plastikten yapılmış bir petek bulunur. Tekneyi
kaldırma fanları vardır. Bu fanlar sayesinde tekne havaya kalkar ve hava
yastıkları devreye girer. 4 adet motor
tekneyi havaya kaldırır. 60 ton yük
taııyabilmektedir. Saatte 50 mil hız yaparak dünya sahillerinin %80 nini dolaıabilir.
Kum
aracını Brush mayer icat
etmedi sadece daha eğlenceli hale getirdi.
Kum araçlarını icat eden kişi Henry ford dur.
1974 de ilk araba sahile getirildi. Bayersin bu aracı bilindik araçları hatırlatıyordu. Tek
fark daha alçak bir şase vardı. Tek fark bu değildi birde fiberglas kaborta idi. Bu kaborta aracın
aıırlııını 600 kilo düşürdü.
1927
yılından başlayarak bilim adamları ultravielo
işınlarını yansıtacak elementler üzerinde çalışmalar yaptılar. 1943 de
geliştirilen ve paraambiyikasitin kısaltılmııı olan paba ilk güneş kremiydi.
Maalesef kıyafetleri lekeliyordu ve ayrıca birçok insana içindeki
kimyasal maddelerle alerji oluşturdular.
Modern
sırfıılııın geçmişi şok eskilere dayançr. 1920 lere
kadar sırf botlarının çoğu ağaçtan el ile yapılırdı. uzunluıu 5 metreye kadar
çıkabilir ve ağırlığı 100 kilo kadardır.
1950 de kendisi de bir sırfıı olan hobby Albert balsa dan sırf boardları yapmaya başladı.
güneş
yüksekte dalgalar parlıyor ve gözlerinizi aıamıyorsunuz. güneş güzlükleri gerekiyor
ama sıradan bir tanesi işe yaramaz. aşırı işçia engel olmak işin hafifıe
karartılmıı camlar 18.yy dan bu yana kullanılmaktadır. Ama onlar keskin ve
yansıyan n yansımaması işin bir şey yapamazlar. 20 yy başında polanize camlar kamaıan gözler işin bir çareydi. Advin len 1929 da seropanize benzer bir madde işin patent aldı. Bu filtre ten
yönden gelen engellemeye yeterliydi
soğutucu
teknolojisindeki ikinci adım ise kendisini soğutan kutudur. Bu anında soğuyan
kutudur. Bir meşrubatın sıcaklığını en geç 3 dakikada soıutabiliyordu. soğutma
işlemini baılatmak işin dibi basitıe dındırılıyordu. Kutunun içindeki madde hemen soğutma işlemine
başlıyordu.
başkan
garfeild yediği kurşun bulunamamıı ve ölüme terk
edilmişti. Bu durum büyük düşünür Aleksander Grahambell ili dııındırıyordu. Bell ilkel bir
metal dedektör geliıtirdi. Bu dedektör
iki mıknatıs arasında metale karşı ses çıkaran ilkel bir
aletti. Ancak kurşun o kadar derindeydi ki belliin
cihazı bir ses ııkarmıyordu. Sonunda da garfeild
öldü. Teknolojisi de o kadar basittir ki
on dolara imal edilebilmektedir.
AŞAĞIDAKİ
SORULARIN CEVAPLARI FİLMİN AYRINTILARINDA VARDIR
1.
Banyo makinesi nedir ne işe yarar?
2.
ilk tahta kaldırım hangi amaçla yapılmıştı?
3.
Tahta kaldırımın bugünkü kullanımı hakkında
bilgi veriniz.
4.
Higens
teknesi hakkında bilgi veriniz.
5.
Hava yastıklı çıkarma gemisi hakkında bilgi
veriniz.
6.
Kaleler ne işin inşa edilmiştir?
7.
güneş gızlııının tarihi hakkında bilgi
veriniz.
8.
güneş kreminin gelişimi hakkında bilgi
veriniz.
9.
Kum aracı nedir?
10. Sırfıılık
nasıl gelişmiştir?
11. Kendisini
soğutan teneke kutu hakkında bilgi veriniz.