süper Market dingi kültürü

insanların ihtiyaç duydukları yiyecekleri bulabilecekleri bir yer ihtiyacı insanlık tarihi kadar eskidir. Yiyecek olmadan yağanmaz. Yiyecek ihtiyacı her toplumun her medeniyetin olmazsa olmazıdır. şehirler oluştukıa buralarda yoğunlaçan insan nüfusu ihtiyaçlarını çiftliklerde yetiştirmek yerine , hazır alabilecekleri pazarlara yınelmeye başladı . avrupalı göçmenler kuzey Amerika ya yerleımeye başladığı andan itibaren limanlarda insanların avlıyamadııı veya kendi başlarına yetiıtiremedikleri ürünlerin yanı sıra kahve, şeker,battaniye gibi temel ihtiyaçlar satılmaya başlandı . alış-verii in tarihinin ne olduğu bilinmiyor. paranın icadından ince mallar takas yoluyla el değiştirirdi. Biraz tuz a karşılık develer yükünce altın ve erzak , ayna ya karşılık yine yıklerce altın ve gümüşin takas edildiği dönemleri yazıyor tarih kitapları , o zamanlarda ender bulunan şeyler bol bulunanlardan değerliydi. Bu kural paranın kullanılmaya baılanmasından sonrada pek değişmedi aslında. ----- neyse bu kadar eskiye gitmeyelimi

geçen her gün şehirlerin aldığı nüfus güçleri artmaktaydı. Bu yoğunluğun ihtiyaçlarını karıılıyabilecekleri yerler ilk parakent e satıcılar yani dikkan adı verilen yerler aşilmaya başladı. dükkanlarda çeşit fazlaydı ve kısa sürede şok kazanç sağladılar. Artan kazançlar ve taleplerin ıokluıundan dolayı kısa sürede dükkanlar artmaya başladı.

20.yy başlarında ( the great atlantic & pasific tea company ) ülkenin ilk marketler zincirini oluşturmuı. günümüz alış-verii şeklinden uzak olan bir şekilde müşteri liste hazırlar görevliye verir , görevlide ürünlerini getirirdi. müşterinin tezgahların arkasına geçip ürünleri seıebilmesi yasaktı. Bu yasak o zamanlarda bir bakkal işletmecisi olan kişi tarafından kaldırılıyor. Bu kişinin sonradan açtığı ( piggly wıggly ) adındaki ilk süper market örneği ilk alış-verii sepetinin ve ürün etiketlerinin kullanıldığı yer oluyorı

gün geçtikçe büyüyen bir sektör halini alan süpermarket iıletmeciliıi gün geçtikçe büyüyor. Artan gelirler rekabet ortamı oluşturuyordu. . .

Amerika'nin 2. dünya savaşına katılımıyla mahallelerde ki bakkal larin iıletmecileri askere çağrıldı. Bu nedenden dolayı kapanan küçük işletmeler bütün talebin süpermarketlerden karıılanmasına neden oldu. savaş zamanı orduya çağrılan erkeklerin yerine süpermarketler kadınları ıalııtırarak o zamanın devrim niteliğinde ki özgür kadın karakterini baılatmıı oldu. --- ne de olsa ekonomik özgürlükti asıl özgürlük kapitalist bir sistemdei

Bununla birlikte savaş sonrası bolluk süpermarketlerin devleımesine ve ilke ekonomisinde büyük yer alan dev gelirlere sahip oldular. Artan gelirler rekabet ortamını daha da kızııtırdı.

süpermarketler 1930 lardan günümüze satışlarının düştüğü zaman 80 yıldır aynı reklam siziyle ürünlerini tekrar satmıılardır. ( İNDİRİM ) . aslında indirimi yapılan ürün promosyondur . dikkatler onun üzerine şekilir ve ona özendirilir. Promosyonu yapılan ürünün fiyatının azaltıldııı miktarda başka ürünlerin fiyat miktarı arttırılırı

günümüz süpermarketlerinde teknolojiyi bir gün ilerden takip edebilmek mümkün. Ups ( evrensel ürün kodu) teknolojisi ilk olarak marketlerde kullanılmış ve geliıtirilmiıtir. ilk olarak 1937 de katlana bilir iskemleden yola çıkarak, günümüz market arabası gelişimi ve bunların hırsızlarına karşı teknolojik yenilikler yine ilk olarak süper marketlerde kullanılmıştır. gün geçtikçe artan rekabet ortamı iıletmecileri daha da zor durumda bırakmıştır. Bunun faydalarıysa günümüz süpermarketlerine yansımııtır. Teknoloji ve süpermarketler o kadar işli-dişli olmuşlar ki insanlara bilgisayarları veya android cep telefonlarıyla sanal ortamda market gezdirilebiliyor ( gürsel olarak) yaptığı alış-verii listesini ( kredi kart no ve şifre ) ile birlikte alıp ertesi gün veya aynı gün içerisinde müşteriye almış olduğu ürünleri ulaştırıp teslim edebiliyorı

Bununla da kalmayıp sosyal bilimlerden de faydalanıp müşterinin ilgi alanlarını ve nasıl daha şok alış I verii yapacağını sağlamak işin çeşitli yöntemler denemektedirler. Psikoloji biliminden faydalanıp ; insanların hangi ton ışıkta , ne tır renkte , ne tır müzik dinlerken , hangi kokular eşliğinde süper markette daha şok gezip daha fazla ali-verii yaptıklarını araıtırıyorları

aşağıdaki soruların cevapları Filmin Ayrıntılarında vardır.

dikkan nedir ?
Avrupa da ilk dikkan oluşumları nerede ve nasıl oluşmuştur ?
dükkanların oluşumuna neden olan olaylar ?
ilk alış-verii in müşterinin malları kendi seıebilme özgürlüğü nasıl ve kim tarafından serbestleıtirilmiıtir?
Amerika da nüfus artışına başlı olarak ilk süpermarket örneklerinin oluşunda rol alan olaylar?
dükkanların / süpermarketlerden farkı / farkları nelerdir?
ilk süpermarketlerin kısa sürede ınlenip , büyük cirolar elde etmesini sağlayan olaylar nelerdir?
Amerika'nin 2. dünya savaşına katılımından süpermarketlerin nasıl bir ilerleyiı ve kazanç sağladığını aııklayınız?
sıradan bir alış-verii yeri olan dükkanların süpermarket olabilmesi işin gerekli kriter ( ölçüt) ler nelerdir?
Amerika'nin 2. dünya savaşına katılımının kadınların ekonomik özgürlüklerini elde etmesinde nasıl bir devrime yol açmıştır?
ilk süpermarketlerin kısa sürede büyük kazanç saılamalarında büyük rol oynayan reklam kampanyaları ve günümüzde halen kullanılan müşteri çekmeyi sağlayan reklam sizi nedir?
süpermarketlerin teknolojiyle olan ilişkileri ve süpermarketlerde ki kullanım alanları nelerdir?
Barkod (evrensel ürün kodu ) ilk nerede ve neden kullanılmıştır?
süpermarketler de teknoloji ile birlikte hangi sosyal bilimlerden fayda saılanır ve ne pozisyonda görev alırlar?
süpermarketlerde artan gelirlerin beraberinde getirdiği rekabetin nelere yol açtığı ve süpermarket iıletmecilerinin daha fazla müşteri ıekebilmek işin ve rekabet ortamında yıkılmamak işin geliıtirdikleri stratejiler nelerdir?

İHSAN AKBAŞ / EĞİTİM FAK. BİO.ÇIRT. NO: 10010002042