ınka imparatorluıu kültüründeki Apo dağları kavramının Fetiıleıtirilmesi 45 dakika

ınka imparatorluıu tarihte iz bırakmış uygarlık olarak zihinlerde kalmışken onun toplumları, kavimleri, insanları yaşamaya devam ederek kültürlerini yaıatıyorlar. Bu insanlar And dağlarının halkı ve ataları olan inkaların topraklarında yaşamaya devam ediyorlar.

Bunlar toprağın canlı olduğuna dağların ise mistik varlıklar olduğuna inanıyorlar. And dağlarının ekonomisi karşılıklı emeşe dayançr. Sorumluluklardan bahsedilmez ama asla unutulmaz. ilişkiler karşılıklıdır. Toprak ana kendisine uygun davranılıp saygı gösterildiii sürece onlara karşılık verip fayda sağlar. Bunlar toprağın gerçekten canlı olduğuna insanların hayal gücüne binlerce şekilde cevap verir. And dağlarının halkı tarlalarının ve mahsüllerinin bereketini kutsal dağlarla ilişkileri ile doğrudan başlı olduğunu inançrlar.

Apo denilen ilah edinilen bir dağın korumasındadırlar. Bu her toplumun yerleşimi üzerinde yerleien bir dağdır ve her toplumun özel bir aposu vardır. Apoya adak sunmak gerekir. Apoda karşılığında bereket veya insanların ihtiyacı olan şeyleri vererek fayda sağlar. Adak işin sunulacak sembolik nesneler, otlarlarla dolu bohçalar işin gerekli malzemeler ve kurutulmuı ceninler doğmamıı hayvanın ruhunu temsil ediyor. onları adaşa katmakla dağdan hayatın verimli devam etmesini istemiş oluyorlar. Adakta İŞ temel yaprak alıp bir bohça yapıyorlar ve apoya selam veriyorlar. böylece ilahi bir enerji apoya yollamıı oluyorlar. Sonra bu bohçayı ateşe atıp oradan uzaklaııyorlar. Bunun sebebi o mekanın kutsallaıtııına inanmalarıdır.

ıspanyolların burayı işgali geleneksel inançları hristiyanlıkla yorumlanmııtır. Katalog inancıyla and daılarındaki geleneksel inanç birbirine karşımıı durumdadır.

dağların zirvelerine yılık törensel hac yolculuıu yapılıyor. dağlara adak sunacak ve dua edecekler. Bir nevi kendini hesaba çekme topluma ve tanrılara faydalı olma girişiminde bulunmaktır. bütün bu yapılanlar ibadet olarak kabul edilir. geçmişte insanlarında adak olarak sunulduıu gırılmııtır. 1995 te yuhan, and dağlarında arkeoloji tarihinin en büyük keşiflerinden birini yaptı. Anmoto dağlarının zirvelerine yakın bir yerde birçok insanın nefes almakta zorlandııı zirvelerde yaklaşık 500 yıl ince kurban edilmiş genç bir kızın mumyalanmıı cesedini buldu. bunların ruhlarının yaşadığını topluma ve bireye şaman yardımıyla iletişime geçtiğine inançlır.

Toplumlardaki inançı farklılııı topraklarına nasıl davranacaklarını da belirler.

ınka imparatorluıunun kalıntılarında ortaya çıkan yeni toplumlar kültürlerini geliıtirerek yaıatmaya devam ediyorlar.

aşağıdaki soruların cevabı Filmin Ayrıntılarında vardır.

1. Bu insanlara göre toprak nasıldır?

2. Adak neyin karşılığında ve nasıl verilir?

3. ilah edinilen apo dağlarının özellikleri nelerdir?

4. Bu toprakları kimler işgal etmiştir ve bıraktıkları etkiler nelerdir?

5. Bu toplumlarda hac yolculuıu nereye yapılıyor ve amacı nedir?

6. And daılarındaki insanların hayat kaynağı nedir?

7. ınka imparatorluıundaki insanların inancına göre ölüm ne anlama geliyor?

8. insanları kurban etmek işin dağların zirvelerine ııkmalarının sebepleri nelerdir?

9. ınka imparatorluıunun halkı tarihin akışı içinde neyi ilah edinip inanmıılardır?

10. ınka imparorluıunun topraklarında bulunan ve kayıp şehir olarak adlandırılan tarihi yapı kimlere aittir ve özellikleri nelerdir?

ZÜBEYİR AİUROİLU

İLKÖĞRETİM FEN BİLGİSİ-4.SINIF