önkaların geçmişi ve insanı Adak Olarak Kurban Etme 37 Dakika
Bu filmde, yapılan
bir katliam sonrasında yapılan kazılarda çıkarılan 25 binden fazla kemik
incelenmiı ve katliamın sebebi araştırılmıı. Adli araştırma yapılmış. ili
sayısını belirlemek işin kemikler sayıldı.40 kişiye ait farklı kemik tespit
edildi.
ölenlerin çoğu 20-30 yaşlarında. Bulunan
kemikler kutulanıp numaralanıyor. Con ve arkadaşları
çalışmayı yapan kişiler.
Her bir kemiii
yerlerine koyup vücutları tamamlanıyor. 36 nolu kutudaki kemikler katliam
sebebini bulmayı gııleıtiriyor. Bu kutudaki kemikler küçük çocuklara ait. Bu
çocuklar 9-10 yaşlarında. çocukların ölüm nedenini araıtırıyorlar. çocuğun
köprücük kemiklerinde kesik izleri görülüyor. Tahminen boğazı kesilmii.
Katliamda çocuk büyük dinlememiıler. Tahminlere göre bu çocuklar katliam
esnasında yetişkinlerin arasında kalmış. Katliam sebebi yer kavgası olabileceği
tahmin ediliyor.
1532ide ıspanyollar
tarafından istila edilmeden ince peroıda ınka imparatorluıu hüküm sırmıı. yapılan kazılarda önkalar
dağ tanrılarını korumak işin çocuk kurban etmişler. On yaşına gelen çocuk
yüksek tepelere çıkarılır, ilaçla uyutulur ve ölüme bırakılır. Fakat Kontarobosıtaki çocuklar dağda değil deniz kenarında
ildırılmıı. kanıtlar bunları yapanların ınka
olmadığını gösteriyor. Hektar, insan kurban eden bir kültürün olabileceğinden
ııpheleniyor.
ıanıanıdaki insanların birçoğu
el sanatlarıyla geçimlerini sağlıyormuı. Bu insanlar vergi yerine el sanatları
devlete veriyordu. çanşan sokakları el sanatlarının
satıldııı tezgıhlarla doluydu.
1971ide Carol, çanşanda kazı yapıyor. Bu kazılarda çimu
kültürünün insan kurban ettikleri ortaya çıktı.
Kral platformları
kral öldükten sonra kralların gümüldiii yerlerdir. kralın gümüldiii yerde
hücreler var. Bu şukurlarda kadın kemikleri tespit ediliyor. Bu kadınlar kurban
edilmişler. kafatası sayısından 250 kişi olduğu anlaşılıyor. Bunlar Kontarobasıtakilerden farklı.
Haktor el sanatlarının
olduğu müzeyi inceliyor ve çimular tarafından
yapılmış heykel buluyor. Heykelde birinin boğazından kesilerek ıldırıldııı
görülüyor. Bu Kontarobasıtaki katliama benziyor.
katliamı çimular yapmışlar. boğazdaki kesikler tubi
denilen yuvarlak uçlu bıçaklarla yapılmış.
Bulunan
kalıntılarda çimular madencilikle uğraşmıı ve
madenlerin fazla olduğu yerlere yerleımiıler. çimular verimli topraklara tohum
ekmiıler. çimular deniz tanrısı nişye
kurban edilmişler. Vadi istila edildikten sonra teşekkür etmek işin katliam
yapmışlar. Askerler erkekleri toplamıı ve deniz kenarına gıtırmııler. gözleri
başlı erkekler diz ııktırıldı ve elleri arkadan bağlanıldı. onları aralıklı
dizmiıler ve boıazlarından kesmiıler.250 kişi boğazı kesilerek ildırılmıı.
çimular herhangi bir
yerdense deniz kenarında kan akitmayı uygun buluyorlardı. çimular
öldürülen insanları gömmeyip deniz kenarında bırakıp gitmişler. Bu insanların
ailelerine de onları gömmek işin izin verilmemiı. yapılan bu katliamın etkisi
uzun yıllar silinmemiı ve silinmeyecek gibi görünüyor.
aşağıdaki soruların cevapları Filmin Ayrıntılarında vardır.
1) yapılan kazılarda
ne kadar kemik incelenmiı?
2) çimur ımparatoluıuınun merkezi
neresidir?
3) çanşanıda yaşayan insanların
geçim kaynağı nedir?
4) katliamı yaparken
kullanılan aletin adı nedir?
5) çimular en geniş
imparatorluıa ne zaman sahip olmuşlar?
6) ıimuların ana gıdaları
nedir?
7) çimular kime kurban
edilmiş?
8) ıimuları kimler ve ne zaman istila etmişler?
9) çimular katliamı neden
deniz kenarında yapmışlar?
10) çanşanıda katliamı ilk
inceleyen kişi kim?
11) önkaların kurban şekilleri nasıldır?
12 ) çimur krallarının
sarayları nasıldır?
ŞENGİL GİYEN
EĞİTİM
BİYOLOJİ 07010002008