hiçlik Diye Bir şey Olabilir Mi? Evren kiinat Bir hiç Mi? 46 Dakika

 

 

Evrenin sırları salyangoz deliıinin içinden geçer. inciliin dediğine göre tanrıının cenneti ve dünyayı getirdi yer. Bilim insanlarının da kendi versiyonu var Ibüyük patlamaı. Fakat nasıl bunca şey yoktan var olabilir. Yokluıun doğasını anlamak modern bilimin şuana kadar en şok uğraştııı şeydir. Evrenin nerden geldiğinin ve sevdiğimiz bütün şeylerin nereye gideceii yoklukta gizlidir.

küçükken gözlerinizi kapatıp karanlıkta uıtuıunuzu dııındınız mı? Slawat Rushew her zaman yokluıu hayal etmiş bir Nasa fizikiisi. Slawat çocukluıunu bir roket yapıp uzayın hiıliıine doğru sürme hayaliyle yaşamıştı.

Kovaya biraz su dikin. Bu deneyi ilk yapan newtonıdur. kovanın içinde neler olduğunu girmek işin saydam bir kova tercih edin ve dındırmeye bağlayın. Kovan altında suyun diz olduğunu gırebilirsiniz. bakın neler oluyor. Newton suyun kovanın içinde hareket etmeden duracaıını söylemişti. aynı biz nasıl dünya dönerken üzerinde duruyorsak. Fakat su ilk etapta hareket etmiyor. Eninde sonunda sırtınmenin gücüyle su yukarı doğru çıkar. Su yavaşça kovadan yukarıya doğru çıkmaya başlar. Fakat hareketlerden ince su olduğu yerde duruyor. Newton bu sebeple ilk etapta suyu yapııtıran bir güç olduğunu söylüyor. Bu yapııtıran gücün uzayın kendisi olduğunu düşünüyordu. Uzay suyun içinde ve çevresinde var olmaktadır. Tabi ki uzayın hiçlik olduğunu varsayamayız. Uzay da bir varlıktır ve bu varlığın çevresindeki şeylere etki etme gücü vardır. Newton uzaydaki hiıliıin bir şekilde nasıl varlık olduğunu aııklayamamııtır. Fakat 1950 yılında Albert einsteiniin meşhur gürecelik teorisi newtonıu haklı çıkarmıştır. Uzay yada onun dediği gibi uzay-zaman bıkılebilen bir maddedir ve bütün evren ondan oluşmuştur.

 

Frenk Clouse bir partikül fizikiisi. Kendisi boş olanların güçlerinin asla hafife alınmaması gerektiğinin bir savunucusudur. Varilin içinde bulunan bütün havayı alıyorlar ve vakumluyorlar. dışarıdaki atmosfer havayı aldığımız an onu işerden ezerek hiç güç uygulamadan bu hale getirdi. dışarıdan yada işerden bir güç yok. doğanın ona güçlerini anlama konusundaki amacında Frenk yokluıun varlıktan daha fazla şey yapabileceıini içrendi. Maddenin bütün hareketlerinde katkısı olduğunu düşünüyor.

17.yy da eğer bütün havayı ıekerseniz sadece boş bir vakumla kalacaıınızı dııınıyorlardı. Bu böyle kalabilirdi fakat daha sonra kuantum teorisini keıfettiler. Kuantumun en güzel yanlarından biri bir olay gerçekleştiğinde ne kadar enerji alacağını kestiremez oluşu. Enerji şok kısa süre içinde değişkenlik gısterebilir. Bu sebeple modern kuantum teorisinde vakum oldukça tehlikeli bir yer haline geliyor. Biz bunun gündelik hayatta farkında olmasak da.

 

boş uzay bir enerji yuvasıdır. Eriyen metal gibi. Frenk ve kendisi gibi partikül fizikii dostları artık bu enerjinin bizi evrenin çoğu gücünden koruduıu konusunda hemfikirdir. şarj durumuna geçen partiküllerin oluşturduğu elektrikli itici güçler gibi.

 

Bir elektronu hayal edin , elektrikli sarmaııklarını uzayda yayıyor. Bir başka elektron da bu elektronlara yaklaıtırılıp uzaklaıtırıldıkıa aralarında oluşan gücü hesaplıyorlar. Elektron yaklaştıkıa oluşan güç artacaktır. Fakat kuantum teorisi sayesinde biliyoruz ki bu küçük elektron aslında izole olmuş durumda değil. çevresinde kuantum vakumu var, yani perdelenmiı bir elektron. Bu perdelenmiı durumu onun elektriksel güçleri güçlerini aşağıya çekiyor. diğer elektron içinde geçerli. Frenk elektriksel gücünün bütün tarihsel verilerinin yanlış olduğunu düşünüyor. Fakat artık isviçre Cenevreıdeki Hadron ıarpıtırıcısı gibi atom parıalayıcılarla bütün hikayeyi ıırenebiliyoruz. Burda atomdan ufak parıacıklar saate bir milyar yetmiş milyon km hızda ıarpııtırılıyor. O kadar hızlı ıarpıııyorlar ki perdeyi kırabiliyorlar. Fakat eninde sonunda birbirleriyle birleıiyorlar. çevresinde bulunan bütün bulutlar daıılıyor ve çıplak elektronların birbirleriyle buluşmasını izliyorlar ve hiç beklenmeyen güçle karşılaştılar. Kaynakııların kullandığı gözü yüksek ışıktan koruduıu maskeler gibi Frenk boş uzayın evreni doğanın güçlerinin gerçek boyutlarından koruduıuna inanıyor. Kuantum teorisi olmasaydı atomların varlığı, evrenin yapısı ve moleküller olmayacaktı.

boşluıu kontrol eden bir şey olmalı fakat bu nedir?

 

New York üniversitesinde görevli bir teorik fizikii Neal atomdan küçük parıacıkları inceliyor. iki tane küçük kaya parçası elinize alın ve iki elinizle çarpıştırın, bunları iki proton olarak düşünün. ıarpııtırdııında çıkan enerjiden normalde bir proton parçası olmayacak partikül elde edersiniz. nealıın işi bu partikülleri ıarpııtırdııında elde ettikleri bulguları incelemek ve bunları anlamlandırmak.

 

Kuantum aleminde parıacıklar yaratıyorsanız onları dalga şeklinde görünür kılıyorsunuz demektir. Bu sebeple bir partikülden şok dalgaya benzerler. Bir havuzun yızeyindeki dalgalanmalar gibi partikül dalgaları bütün uzay okyanusuna yayılır. Bu evrenin her tarafında trilyonlarca partikül dalgası yayıldııı anlamına gelir. Bu dalgalanan okyanustaki enerji evrenin geniılemesini sağlar. Evrenin geniılemesine baktııınızda galaksiler, galaksi kimeleri ve geri kalan her şeyin yayıldııını görürsünüz. Hepsi birbirinden uzaklaıır.

 

Evren yavaılamıyor aksine hızlanıyor ve gitgide geniıliyor. fizikiiler buna ıkaranlık enerjii diyor. Evrenin genişleme katsayısına baktııınızda ne kadar boş alana sahip olduğunu hesaplayabilirsiniz. boş uzayda bulunan enerjiyi kuantum etkilerine göre hesaplamaya ıalııtııınızda 120 kat daha yüksek sayılar elde edersiniz. Bu sayı gızlemlenebilen uzaydan kat be kat daha fazladır ve gerçekten de şok yüksek bir sayı. Buna göre evrenin geniıleyiıi oldukça hızlıdır. Bu ımrınızde karıılaıacaıınız en yüksek sayidır. Bir çeşmedeki su damlalarından fazladır ve evrende bulunan atom sayılarından fazladır.

 

Hesaplara göre uzayda evreni yok edebilecek kadar enerji var. Fakat biz hala buradayız. Bunu bu partikül dalgalarının birbirlerini iptallemesinden dolayı olabileceğini düşünüyorlar. iki dalga düşünün, bu dalgaların zirve ve tabanları var. iki zirve birleıtiıinde yükselir. eğer zirve ve tabanlar birleıiyorsa birbirlerini negatif etkilerler, sındırırler ve birbirlerini iptal ederler. Buna ımıdahaleı deniliyor. Neal evrende keıfedilemeyen partiküller olduğunu düşünüyor. Zirve ve tabanların birleımesi bunların birbirlerini iptal etmesine sebep oluyor ve bu fikre ısıper simetrii denir.

 

Max Steykmar bir MIT kozmolog. aslında boş uzayın geleceği konusunda başka bir şey yok. uzayın kendisi şok sakin ve stabil görünür.

 

13,7 milyon yıl ince evren doğal yapısını değiştirdi ve isısında değişiklikler oldu. fizikiiler buna ıbıyık patlamaı diyor. maxia göre göre bunda bir gariplik var. uzayın ilk zamanlarında şok daha yüksek bir enerji durumunda olduğunu hissediyorlar. Erken evren büyük bir patlama sonucu kayboldu ve bu dengesiz evren zamanla içinde yaşadığımız düşük enerjili evreye geçti. şimdi ise uzay bizim oluşturduğumuz parıacıklardan oluşuyor. Fakat daha da düşük bir enerji olabileceğini ılıtıler. çünkü bizim uzay boıluıumuz tamamen boş değil, bir kitlesi var. eğer öyle bir duruma geçerse bizim parıacıklarımızın var olması mümkün olmayabilir.

 

Prof. Dr. Thooft 1999 yılında standart modeli yakalayıp günümüzin parçacık modeli fiziıinin temelini atarak Nobel ödülünü kazanmıştır. Ona göre modern fizikıilerin kralı diyebilirsiniz fakat aynı zamanda hiıliıin yüce lordu da diyebilirsiniz. çünkü bu terk edilmiş kaya onun kişisel asteroiti dünyanın 100 milyon km çevresinde dınmektedir. Uluslar arası atom birliği asteroiti 9491 tühooft olarak isimlendirdi..Asteroitin içinde gelecekte yaıayanların nasıl isimleri olması gerektiğine dair bir yasa oluşturdu.Thooft dünya üzerindeki hiçbir şeyin yok olmayacağına inanıyor. Bu prensibine ıbilgi korunumuı adını veriyor.

 

Thooft gibi fizikiiler evrendeki her şeyin parıacıklar halinde veya 1iler ve 0ilar halinde aııklanabileceıini savunuyor. Bu bir kağıt parçası, gezegen parçası yada yıldız parçası olabilir. Fakat evrende tek bir nokta var ki bütün teorisi çırıyor ikara delikleri. çevresinde bulunan her şeyi işine çeken kara delikler. Kara deliklerde bilgi sadece parıalanmaz aynı zamanda yok olur. Thooft 9491 tıhooftıun günün birinde kara deliie diğerse tamamen iz bırakmadan kaybolmayacaıını fark etti. Sadece kara deliii deıiıtirecekti, yani başka bir duruma geçecekti. Sadece farklı olacaktı. Kara delik avını yuttuıunda büyük ve yüzey alanı geniılemeye başlar. Asroidi yutan delik bunu yüzeyinde taşıyacak.

 

Caidy Firis hevesli bir astrofizikıidir. Maddenin merkezini inceliyor ve neden katı olduğunu çizmeye çalışıyor.

 

Rutherfordun deneyi dünyayı sonsuza kadar değiştirdi. silahıyla samanlara ateş ediyordu ve kurıunların hepsi içinden geçti. Sonra da anladı ki samanların içinde kurşunları engelleyecek kadar güçlü toplar vardı.

 

ıevrenizdeki dünyaya baktııınızda şok katı olduğunu görürsünüz. Tenis topu normalde katı görünür. Fakat onu kestiıinizde işinin boş olduğunu görürsünüz. eğer parmaıınızda bulunan bir tutam şeker olduğunu düşünürsek ve bir nıkleusa sahipse o halde atomu oluşturmak işin bir tenis kordu gereklidir. şekeri nıkleusu oluşturan tutamın ve tenis kortunu dııındııınızde aslında hiçbirşey yok.

 

Gabriele Venesiana sicim teorisinin babası. Bu teori modern fiziıin en önemli bilimsel fikirlerinden biri haline gelmiş durumda. Fakat son fikri genel kaniya meydan okuyor. büyük patlamanın her şeyin başı olamayacaıını savunuyor. Gabriele büyük patlamadan ince bir şeylerin olduğunu savunuyor. Evren öncesi bir durum uykuyu andırıyor. Zaman geçtikçe insan ilişkileri gıılendi ve gıılendikıe birlikte takılıp konuşmaya başladığını gızlemlediniz. insanlar gruplaımaya ve bir araya gelmeye başlamıştı.baskı artıyordu ve ilişkiler saılamlaııyordu.

 

Gabrieleınin görevi hiıliıin var olmadığı ve asla var olmayacağı belki de başarmak üzere.

 

 

aşağıdaki soruların cevapları Filmin Ayrıntılarında vardır

 

1.    hiçlik nedir?

2.    bütün yaşamın başlangıcı ve sonu?

3.    Uzay boşluıu gerçekten boş mu?

4.    Peki uzay hiçlik değilse nedir?

5.    Frenk yokluıun varlıkla olan ilişkisini nasıl içrendi?

6.    eğer 17 yy da bütün havayı ıekerseniz ne olurdu?

7.    Frenk elektriksel gücünün tarihsel verilerinin yanlış olduğunu düşünüyor,peki bunu nasıl açıklıyor?

8.    Kuantum teorisi olmasaydı ne olurdu?

9.    boşluıu kontrol eden bir şey var mı?

10.  New York üniversitesindeki görevli bir teorik fizikiisi kuantum alemindeki parıacıkları neye benzetmiı?

11.  boş uzay diye bir şey var mı?

12.  boş uzayda bulunan enerjiyi kuantum etkilerine göre hesaplamaya ıalııtııımızda kaç kat yüksek sayı elde edilir?

13.  Hesaplara göre uzayda evreni yok edebilecek kadar enerji var mı?

14.  süper simetri fikri nedir?

15.  Evrende büyük patlama ne zaman olur?

16.  Uluslar arası astronomi birliği asteroiti nasıl isimlendirdi?

17.  Thooft işin bilgi korunumu nedir?

18.  Kara delikler ne yapar?

19.  Thooft neyi savunuyordu?

20.  Kara delik nasıl deıiıecekti?

21.  Thooft evreni neye benzetmiı?

22.  Caidy Firis neyi inceliyor?

23.  Rutherfordun deneyi nasıldı?

24.  Caidy hiçliii nasıl tarif etti?

25.  Kara madde nedir?

26.  varlık yokluktan nasıl gelmiş olabilir?

27.  Gabriele neyi savunuyordu?

28.  Gabriele işin patlama nasıl bir şeydi?

29.  Gabrieleınin görevi nedir?

 

Vasfiye AVŞAR FEN BİLGİSİ ÖĞRETMENLİİİ (I.I) A-4 9010054011