>
Uzay fırtınaları Gezegenimizde Gerıekleıseydi nasıl
Bir dünya Olurdu? 45 dk
Dınyamızın bazı
yerleri aşırı hava koşulları olan sıcak noktalarla kaplıdır. dünyada
milyarlarca dolar hasara yol aşan ve yılda 12000 insanın ölümüne yol aşan
fırtınalar ve tayfunlar bu olaylara neden olmaktadır. Evremizde dünyadan şok
daha büyük ölçekte hava koşullarına sahip gezegen ve gök cisimleri vardır. Uzay
fırtınaları tanıdık gibi gırınseler de boyut ve güç bakımından ılıılemezler.
güneş sistemine doğru hareket edersek bu hava gittikçe kıtıleıecek. güneş
sistemindeki keşifteki ilk durak satırn gezegeninin Titan adındaki ayı, burada
sıcaklık şok fazla düşük olduğu işin suyu grafit gibi dondurabilir. Burada sarı
ya da turuncu renklerinde metan sis ve bulutları oluşuyor. Bu bulutlar dünyamız
üzerinde olsaydı su içerikli yağmur damlaları yerine metan içerikli fındık
büyüklüğünde damlaların yağması kaçınılmaz olurdu, bu da insanoğlu işin facia
olurdu çünkü; hem fındık tanesi kadar yağmurun hızlı
yağması ölümlere neden olurdu hem de yağmur damlaları metan içerikli olduğu
işin bir kibritin bile çakılması halinde şok büyük patlamalar meydana
gelirdi.2005 yılında titanıın fotoğrafını çeken uzay aracı kedi tırmalaması
gibi görüntülerle karşılaştı ve bunu araıtıran bilim adamları bunların dev
boyutlardaki kum tepeleri olduğunu belirttiler ve bunlara benzer daha küçük
boyutlu kum tepelerinin dünyada olduğunu buldular.
keşifteki 2.
durağımız jipiter gezegenidir. Jıpiterdeki kırmızı leke 500 km hızındadır ve 5.
Dereceden bir kasırgadan 2 kat daha hızlı ve şiddetlidir. kırmızı lekenin bir
an işin dünyada oluştuğunu düşünürsek dünya şok kısa bir süre içinde yerle bir
olur. jipiter deki fırtınalar girdap şeklindedir ve bunlara benzer girdaplar
dünyada bazı okyanuslar altında meydana gelmektedir. güneş sisteminin bir başka
gezegeni olan satırn de ise dev fırtınalar olup şok şiddetli şimşekler şakiyor.
Bilinen en gök gürültülü fırtınalar bu gezegende gerıekleıiyor. satırn
fırtınaları 3000 kmlik bir alanda aylarca sırebilir.
Bu gezegendeki şimşekler dünyadakinden 10.000 kat daha güçlüdir. gök
gürültüleri ise 10.000 ton teneke patlamasının yanında duruyormuı gibi şiddetli
bir sese sahiptir ve dünyadaki şimşekler satırn de meydana gelen şimşeklerin
yanında küçük bir kıvılcım gibidir. uranıs gezegeni güneş sisteminde bilinen en
soğuk gezegendir. uranıs gezegeninin sahip olduğu soğuk dünyayı bir anda
dondurabilecek gııtedir.neptin
gezegeni şok güçlü rızgırlara sahiptir bu rızgırlar saatte 2000 km hızındadır.
dünyadaki fırtınalar Neptınıdeki rızgırların yanında hafif bir esinti gibi
kalır.
dünyada meteoroloji
havayı günler öncesinden tahmin ediyor. dünyamız güneş sisteminde iklimi en
karmaşık olan gezegendir.
aşağıdaki soruların cevapları Filmin
Ayrıntılarında vardır.
1. dünyadaki yağmur
damlalarının yere düşme hızı Titandaki yağmurların hızından neden büyüktir?
2. Titandaki kum
tepelerinin çeşitli şekillerde olmasının nedeni nedir?
3. kırmızı leke
nedir?
4. kırmızı lekenin
hızı ne kadardır?
5. En soğuk gezegen
hangisidir?
6. yüzeyinde güller
olan gök cismi hangisidir?
7. uranıs gezegeni
nasıl bir iklime sahiptir?
8. şiddetli gök
gırıltılerinin olduğu gezegen hangisidir?
9. Titandaki
bulutların renginin sarı ile turuncu olmasının nedeni nedir?
10. Meteoroloji
nedir?
songül
BAĞIŞ Fen Bilgisi öğretmenliii 4. sınıf