GEÇMİŞTE UZAYLILAR VE MARS HAKKINDAKİ DÜŞÜNCE YANILGILARI VE GÜNÜMÜZDEKİ GERÇEKLER

Yızyıllardır mars hakkında öne atılan birçok teori vardır. marsın gökyüzündeki varlığını ilk kez 5 bin yıl ince antik mısırlılar kaydetti. Ona harbeıar (kızıl olan) adını verdiler. 4 bin yıl sonra Babiller bu gezegene nirbal (ölüm yıldızı) dediler. Babiller aynı zaman da marsın bir şeyin ya da birinin kontrolünde tuhaf hareketler yaptığını da kaydettiler. Antik Yunanlılar ona ales adını verdiler. Ales, gökyüzünde dolaşan beş yıldızdan en güzelidir. M.I. Aristokrasus, alesin (mars) dınyamızda dahil güneş etrafında dolaşan birkaç gezegenden biri olduğunu öne sürdü. Ama romalı gök bilimci Cladius m.s. yüz yılında gezegenler ve yıldızların dünyanın etrafında dindışını iddia etti ve kalıcı olan bu teori oldu. Daha sonra 1453 yılında polonyalı gök bilimci Nikolas Kopetnikus dünyayı bilimsel yerine oturtunca bu teori ortadan kalktı. Kopetnikusıun teorisi Aristokrasusıun öne sürdüğü teoriyi destekliyordu. Yani gezegenler güneş etrafında dolaııyordu. Bu teori bilim adamlarının diğer gezegenlerin dünyaya ne kadar benzediıini merak etmelerine neden oldu ve bilim adamlarının yalnız olmadığımız olasılığı hakkında gerçek bilimsel araştırmalara başlamasını sağladı.

1609öda Kepler elips bir yörüngesi olduğunu keıfederek marsın tuhaf hareketini açıkladı. 1610öda Galileo teleskop aracılığıyla marsı ilk gızlemleyen kişi oldu. Teleskopun gelişmesiyle 1877ide marsın iki yılda bir dünyaya en yakın mesafeye gelip gökyüzünde en parlak gezegen olduğu gızlemlendi. Bu yakınlaımalar sırasında italyan gök bilimci Cohanni mars yüzeyinin yeni bir haritasını yayınladı. Bu haritaya göre marsın yüzeyinde yapay olduğu tahmin edilen kanallar sistemi mevcuttu. Bu gelişmelerden sonra çılgınca teoriler toplumsal hayal gücünü ele geçirdi. Uzay yolculuıu ve mars hakkında yazan yazarlar hayal güçleriyle bilim kurguyu yarattı. çekilen ilk uzun metrajlı film olan dünyadan aya, 1902ide soğuk ve ıssız bir dünyaya hıkmeden insan bıyılııındeki böceklerden oluşan gelişkin bir ay yaşamını canlandırıyordu.

1804öte Lowel isimli gök bilimci arizonaıya gidip burada büyük bir rasathane kurdu. Bir yıllık gözlemden sonra Mars yızeyindeki kanalları akıllı bir yaşamın yarattığını teoriye etti. Bu kanalların gezegenin diğer tarafındaki suyu getirmek ve ilmek üzere olan bir gezegeni kurtarmak işin kazıldııına inandı. Ancak birçok bilim adamı lowelıla alay edip teleskopundaki lekeleri birleıtirerek oyun oynamakla suğladı. Buna rağmen bir yıl sonra L owel ilk kitabını yayınlatmayı başardı. Bu kitap londraıda H.G.WELLS adındaki genç bir yazarın etkilenerek edebi bir tarih yapmasını sağladı. Wells 1887ide yayınlanan dünyalar savaşı adındaki kitabında imparatorluıun savunmasızlııını konu ediyordu. Kitap Marslıların dünyayı işgal etme girişimlerini anlatıyordu. Yazar Marslıları tepesinde gözleri olan dev yaratıklar şeklinde tabir ediyordu. yaratıklar vampirler gibi kanla besleniyorlardı.

ürkütici kitap birçok dile çevrilip dünyanın her yerinde satılmaya başladı. Bu da Marsa olan ilgiyi artırmıı ve insanların başka gezegenlerde hayat olup olmadığını merak etmeye başlamasını sağlamııtı.1938ide amerikalı bir radyo sunucusu New Jersey eyaletine Marslıların saldırdııını radyodan anons edince şehirde büyük panik yaşanmıştı. halkın bir kısmı şehri terk etmeye hazırlanırken kalanlar da silahlanıp erzak depolamaya başlamıştı. Bir saat sonra radyo spikeri bunun sadece bir oyunlaıtırma olduğunu söylemiş ama halkın korkmasına engel olamamııtı. Ertesi sabah halkın büyük bir kısmı spikerin idam edilmesini istemişti. Ancak spiker yaptığından dolayı pişman olduğunu dile getirip tim halktan özür dilemiiti. aynı şey 12 şubat 1949öda ekvatorıda da yaşanmıştı. dehşete kapılan on binlerce insan Marslılardan kaçmak işin sokaklara dikildi. Kamuoyu bunun aynı şaka olduğunu ıırenince ıfkelenen halk radyo istasyonunu bastı. Radyo istasyonu yükülip yerle bir edildi. yangında on beş istasyon çalışanı hayatını kaybetti.

1953öte ilk büyük bütçeli kurgu filmi, dünyalar savaşçının uyarlamasıydı. Film dünya çapında gişe rekorları kırdı.

gelişen teknolojiyle birlikte bilim adamları Marsla ilgili daha fazla bilgi toplamaya başladı. 28 kasım 1964öte NASA marsın fotoğrafını çekmesi işin Mariner 4İŞ uzaya fırlattı. Mariner sekiz ay sonra marsın 22 siyah beyaz fotoğrafını çekti ve Mars hakkındaki beş bin yıllık spekılasyonlar bir gece de sona erdi. Marsta tıpkı ay gibi tamamen ili, üzerinde yaşam olmayan bir gezegendi. 1969öda NASA Mariner 6 ve Mariner 7iyi uzaya fırlattı. Ama sonuç aynıydı. çekilen 200 fotoğrafın hiç birinde yaşam belirtisi yoktu. 1976öda NASA marsın bir fotoğrafını yayınladı. fotoğrafta yüzü andıran bir şekil vardı. NASA her ne kadar bunun bir gölge oyunu olduğunu ısrar etse de insanlar buna inanmadı ve nasaının bunu gizlediıini düşündi. Daha sonraki resimler derin kanalların şok uzak geçmişte su tarafından oyulmuı olabileceğini ortaya çıkardı. Suyu araştırması işin Wiking aracı yırıngesinden ayrılıp Marsa iniş yaptı. Wiking araçları yaşam arayan uzaktan kumandalı İŞ deneyim gerçekleştirdi. ilki herhangi bir şeyin büyüyip bıyımeyeceıini bulmak işin marsı suyla ve diğer dünya elementleriyle karııtırmaktı. ikinci araştırma Mars yızeyindeki organik bileşikler işindi. üçüncüsi Mars yüzeyinin bir parçasını yakmak ve kıllerini analiz etmekti. Ama sonuçlar negatif çıktı. 10 Haziran 2003öte NASA iki yeni keşif aracından ilkini uzaya yolladı. ikincisi de haftalar sonra yollandı. 7 ay sonra 3 Ocak 2004öte küçük mikroskobik araçlar ve kaya delicisiyle ilk araç Marsa indi. birkaç hafta sonra da ikincisi indi. Ancak sonuç deıiımemiıti, Mars yüzeyinde yaşama dair en küçük bir bulguya ulaıılamamııtı

aşağıdaki soruların cevapları Filmin Ayrıntılarında vardır

1. marsın gökyüzündeki varlığını kaydeden ilk medeniyet hangisidir?

2. Marsa nirbal (ölüm yıldızı) adını veren medeniyet hangisidir?

3. marsın tuhaf hareketini ilk kez açıklayan bilim adamı kimdir?

4. marsı teleskop aracılığıyla ilk gızlemleyen bilim adamı kimdir?

5. Marsta yapay olduğu düşünülen kanallar sistemi haritasını yayınlayan italyan gök bilici kimdir?

6. Bilim kurgu dalında çekilen ilk uzun metrajlı film hangisidir?

7. H.G.wellsiin 1887ide yayınlanan Mars istilasını anlatan kitabın adı nedir?

8. bütün gezegenlerin dünya etrafında dindışı teorisini çırıten bilim adamı kimdir?

9. ilk büyük bütçeli bilim kurgu filmi dünyalar savaşı kaç yılında uyarlanmııtır?

10. NASA marsın fotoğraflarını çekmesi işin Mariner 4İŞ hangi tarihte fırlatmııtır?

11. Marsta su olup olmadığını araştırmak işin yırıngesinden ayrılıp Marsa iniş yapan ilk uzay mekiıinin adı nedir?

12. Marsta yapılan araştırmalar sonucunda yaşam bulgularına rastlanmıı midir?

MURAT ATEŞ FEN BİLGİSİ ÖĞRETMENLİİİ 4. SINIF 8010004054