şok katlı Mega binaların yapım
Teknikleri 45 Dakika
Arap şilindeki
kumların arasında dünya üzerindeki en uzun insan yapısı olan Burj Dubai yükselir. Mıhendisliıin bugüne
dek ulaştığı en son nokta. başarısını yedi anahtar buluşa borçlu.
gökdelenlerin gelişmesine olanak sağlayan yedi dahice
atılım.
gökdelen kavramı ilk
olarak 19. yyıda uzunluıu sadece 43 metre olan bir
binanın inşaa edilmesiyle başladı. Bunu yapan
insanların daha yükseie tırmanmak işin bir alete ihtiyaçları ortaya çıktı.
Bunun işin asansörler kullanıldı. Ancak ilk asansörlerin ölümcül bir hatası
vardı. Halatların kopması halinde düşmelerine engel olacak hiç birşey yoktu. mühendisler bu sorunu Vermontlu
bir makinistin geliştirdiği tam güvenilirli asansör ile aştılar. güvenli
asansör gökdelenlerin 5 kat bariyerini açmalarını sağladı.
binaların uzunlukları
arttıkıa kullanılan geleneksel malzemeler yeteri kadar kuvvetli olmuyorlardı.
ayrıca şok yüksek binalarda taiların kullanılmasının iyi sonuçlar vermeyeceıini
de şok iyi anlamıılardı. Bu yüzden mühendisler; çelik konstrüksiyon
kullanarak binanın iskeletini yapıyor ayrıca hem esnek hemde
hafif olduğu işin yapının yüküni kaldırıyordu.
ayrıca yaz aylarında
gökdelenlerin fırından bir farkı kalmaz. Bu yüzden camdan gökdelenlerin işe
yaraması işin yapay soğutma sistemlerine ihtiyaç vardır. amerikalı bir
mühendisin buluşu ile soğutma sorunu da hallediliyor. Havalandırmanın
gelmesiyle beraber bir anda geniş katları olan binalar inşaa
etmek mümkün oldu.
Uzun gökdelenlerin inşaası fazla zaman almaktadır. Bu zaman kaybı ise;
gökdelenlerin belli kısımlarının önceden imal edilip sonradan dev bir yappoz gibi yerlerine monte edilmesiyle halledildi.
parçalar dışarıda imal edilip tam kullanılacak esnada inşaata getiriliyordu.
Tek sorun bu tonlarca ağırlıktaki parçaların yukarıya hızlı bir şekilde
çıkarılmasıydı. Bu sorunda avustralyaıda bulunan ve kanguru vinci denilen bir
vinile halledilmiı oldu.
gökdelenler yükseldikie
başka bir güçlü düşman olan rüzgarla karıılaıırlar. rüzgarlar yüksek gökdelenleri sallarlar ve insanları
rahatsız ederler. sallantıyı en aza indirmek işin mühendisler geleneksel
şekilde bina içinde olması gereken çelik iskeleyi bina dışına çıkardılar. Bu
sizde dış iskelet ile rüzgar sorunuda
halledilmiı oldu.
Bir diğer önemli sorun
ise depremlerdir. Bu sorun işin; binayı esnekleıtirmek yetiyor. Esnekleıen
binalar daha dayanıklı oluyor ve depremlerde daha az hasar alıyorlar veya hiç
hasar almıyorlar. Bu yüzden mühendisler binanın katı olması gereken kısımlarını
katı esnek olması gereken kısımlarını ise esnek yapıyorlar.
En önemli sorunlardan
biri ise terörist saldırılar. Bunun işin Burj
dubaiıde şok güçlü bi sistem kullanılmaktadır.
binanın omurgası kendiliğinden yangına dayanıklıdır. ayrıca her 30 katta bir
sığınak olmak üzere 9 sığınak bulunmaktadır Burj
dubaiıde. Herhangi bi sorunda insanlar binayı terk
etmeyecek aksine binada kalacaklardır. Bu sııınakların duvarları yangına karşı
2 saat dayanıklı ve yangına dayanıklı borular vasıtası ile sııınaıa temiz hava
pompalayan bir sistemde mevcut. ayrıca deliksiz kapılar dumanın içeri sızmasını
da engellemektedir. Bu sığınaklara erişim yollarını kolaylaıtıran ve özellikle
dumanı etkisizleıtiren bir teknoloji kullanılmaktadır.
Burj
Dubai tamamlandııında insanoğlunun gezegen üzerindeki inşaa
ettiği en uzun yapı olacak. Tarihi mühendislik dehalarının omuzlarında
yükselen, Burj Dubai gökdelenlerin geldiği son
noktayı temsil etmektedir.
aşağıdaki soruların cevapları Filmin
Ayrıntılarında Mevcuttur.
1-
dünyanın en büyük gökdeleni nerdedir ve adı nedir?
2-
ilk gökdelen ne zaman ve nerde yapılmıştır?
3-
içinde asansör bulunan ilk binanın ismi nedir?
4-
ilk asansörlerin ölümcül hataları nelerdi?
5-
Tam güvenilirli asansörı kim bulmuştur ve çalışma prensibi
nasıldı?
6-
Burj Dubai tamamlandııında içinde kaç
kişi barınabilecektir?
7-
Burj Dubaiıdeki asansörlerin çalışma
prensipleri nasıldır?
8-
gökdelenlerin gelişmesindeki çelik konstrüksiyonlar
ilk kez hangi gökdelende kullanılmıştır?
9-
Bur dubaiınin yapımında kullanılan çelik konstırksiyonların
kullanılma yöntemi nasıldır?
10-
Bur dubaiıde yüksek ısıyı elemine etmek işin nasıl bir
yöntem kullanır?
11-
Burj dubaiınin inşaat süresini minimuma
indirmek işin nasıl bir yol izlenmektedir?
12-
Burj dubaiınin rüzgarlara dayanması işin nasıl bir
yöntem kullanılmaktadır?
13-
Burj dubaiınin depremlere dayanması işin
nasıl bir sistem kullanılmaktadır?
14-
Burj dubaiınin terörist saldırılara
karşı nasıl bir sistem korumaktadır?
Nihat ŞALKAN EĞİTİM BİYOLOJİ 4. SINIF