böceklerin Savunma
Sistemleri Ve böcekler arası mücadele 25 dakika
dokumacı karıncaların yuva inşası
bir grup işçi karıncanın uygun bir yaprak bulmasıyla başlar. Bir grup karınca
dizilir yapraıın kenarını çeneleriyle tutar. Bir grup işçi kenarları bir arada
tutarken diğerleri yavaşça larvaları sükar incecik ipek iplikiik çıkarır. Sonra
karıncalar tıpkı usta terziler gibi yapraıın uılarını birbirlerine tutturur.
dokumacı karıncaların mükemmel inşaatıı olmalarını sağlayan şey onları aynı
zamanda muhteşem yırtıcılar haline de getirir. dokumacı karıncalar
kendilerinden kat kat büyük dıımanlarına karşı birlik
olurlar ve onları yok ederler. Bir anda binlerce karınca düşmana saldırır
çeneleri iler derileri parçalar ve aşık yaraya formik asit püskürtürler.
bazı böcekler ise çevrelerine pis
kokular pıskırterek kendilerini dıımanlarından korurlar. Kimyasal ekoloji bilim
dalı hayvanların nasıl koku ve tat duygusuyla nasıl iletişim kurduğunu inceler.
bombacı böceii dünyanın en iyi savunma yapan böceii olarak bilinir. bombardıman
bıceıinin gizli silahı hemen hemen her yine müthiş bir kesinlikle ateş eden bir makineli
tüfek paleti. bombardıman bıceıinin karnı iki yumrudan oluşur. bunların her
birinde farklı kimyasal madde bulunur. böcek kendisine yaklaşan tehdidi sezdiıi
anda bunları patlama odasında karıştırır ve ateş eder. Bu böcek 100 derecede
ateş eder. hiçbir yırtıcı bu böceii ağzına almak istemez. doğada bulunan bütün
iğrenç tatlı böceklerin arasında tadı en kötü olan bombardıman böcekleridir.
eğer bir böcek özellikle saldırıya
aşıksa doğa ona birden fazla savunma silahı sağlar. Bal arisının kötü tat gibi
bir özelliği var ancak sorun şu ki bu kendisini yemek isteyene karşı bir silah.
yavruları yemek istediği işin bal arisını öldürmek isteyene karşı işe yaramaz.
Bir inci eşek arisı bir bal arisı kovanı bulduğunda ince kimyasal bir madde ile
işaret koyar ve sonra kendi kovanına dönerek kardeşlerine haber verir. Sonra
hep birlikte bal arisı kovanına döner. Bir avuç eşek arisı bal arisı
savunmasını yarım saatte yok ederek yavruları avlarlar. Ancak Japon bal
arisının kendisini böyle bir olaydan koruyacak bir özelliği vardır. Buna inciyi
kızartmak denir. inci eşek arisının
oıulcuıun içerisine girmesine izin verirler sonra yüzlerce arı inciyi bir anda
sarar. arılar karınlarını titreterek ortak vücut sıcaklıklarını artırırlar.
eşek arıları 115 dereceye kadar dayanabilirler ancak bal arıları ortak vücut
sıcaklıklarını 117 dereceye ııkarabilirler ve inci eşek arisını ildırırler.
böylece yuvaların yerini belirli hale getirecek eşek arisını ildırerek
yuvalarını korurlar. Bal arıları bu özellikleri ile ne kadar güçlü olduklarını
gısterseler de doğadaki sokucu en saldırgan böcekleri sarı ceketlilerdir.
sarı ceketliler amerikaıda ki yaban
arıları arasında en fazla yumurta bırakan canlılardır. Bunlar amerikaıda her
yıl 50öden fazla insanın ölümüne neden olurlar. bunların en saldırgan olduğu
dönem yaz sonudur. çünkü bu dönemde larvaları gelişme aşamasındadır. Tek bir
sarı ceketlinin sokması ölüme neden olabiliyor ancak sorun şu ki bu canlılar
hiçbir zaman tek dolaımazlar. bunları bulunduğu ortamdan uzaklaıtırmak işin
böcekçiler yuvayı koruyucu elbiseler sayesinde yerleşim alanından daha uzak
bölgeye taşırlar.
aşağıdaki soruların cevapları
filmin ayrıntısında vardır.
1. karıncaların
formik asit üretme amacı nedir?
2. bombardıman
bıceıinin savunma mekanizması nasıldır?
3. Bal
arılarında tat özelliği cinsiyet ayrımında kullanılabilir mi?
4. böcekler
işin saldırganlık neyi ifade eder?
5. Kimyasal
ekoloji alanında çalışan ekologlar nelerle uğraşırlar?
6. inci
eşek arisının görevi nedir?
7. sarı
ceketlilerin en önemli özelliği nedir?
Emre ŞAHİN EĞİTİM BİYOLOJİ
5.SINIF