Antik El Hamra sarayı (45 Dakika)

güney ispanyanın Endılıs dağlarının zirvesinde masallara konu olan bir hisar vardır.içinde barındırdııı kale Granada semalarının hakimidir ve yapımı 150 yıldan uzun sırmııtır.El Hamra askeri bir sığınaktan fazlasıdır; zarif avlularıyla zevk-I sefa sürülen bir saray,ölümcül entrikaların dindışı kana bulanmıı bir tiyatro ve aynı zamanda islam mimarisinin batı dünyasında bilinen en güzel örneğidir.ihtişamlı saraylara,zarif bahçelere,onu koruyan bir hisara sahip olsa da ve gözdağı vermek işin yapılsa da El Hamra bir zafer anıtı değildir tamamen korku üzerine kurulmuştu.

M.S 1238ide ispanyadaki 500 yıllık islam imparatorluıu 100 yılı aşkın bir süredir hailı seferlerine maruz kalmaktaydı.Bu saldırılar sonucunda islam imparatorluıu çıktı.Nadrid hanedanı 1.Muhammed gibi yerel lordlar kendilerine yer arayııı işine girdiler.Muhammed güneye giderek bir şekilde granadaı yi ele geçirdi.Ailesini Hristiyan saldırılarından korumak işin güvenli bir yer aramaya başladı.önceki hanedan tarafından 100 yıl ince yapılan bir hisar olduğunu içrenir ve bakmak işin tepeye tırmanır.önünde Sabika Tepesinde duran Antik El Hamra sarayını görür.Sabika tepesi hisarı yapmak işin uygun bir yerdi.çünkü rakımı neredeyse 100 metreydi ve bu da bölgenin savunması işin şok uygundu.arkasında Sierre Nevada dağları olduğundan hiçbir ordu saldıramazdı.

Muhammed ilk olarak Alkazaba diye bilinen eski hisarı ordularına yetecek bıyıklıkte bir kaleye dınııtırecekti.burası hisarın kuzeyinde kalan sarayları,lüks bahçeleri ve Medine adı verilen kraliyet ıatosunun ihtiyaçlarını karşılayacak olan kasabayı koruyacaktı.etrafı uzun duvarlarla ıevrelenecek ve nokta nokta yerleıtirilen gözlem kuleleriyle de istilacılar geri pıskırtılecekti.Muhammed işin hisarın olmazsa olmazları savunma kuleleriydi.ilk yaptırdııı halk tarafından Torre de la Vela olarak adlandırılan gözlem kulesiydi.Granada halkına; ııNadrid hanedanı sizi koruyabilir unutmayın ki sizi biz yınetiyoruz,güçlü olan biziz ve burada bizim sözümiz geçerii demeye çalışıyordu.

Torre de la Vela altında bulunan kırmızı kaya yatağında kil,kum ve taştan oluşan el Hamra yığını yeterli miktarda suyla ıslatıldııında kil yapışkan kıvama gelir ve bu madde şekil verilebilir bir hal alıyordu.işte işçiler hisarın yapımında bu yığını kullandılar.Fakat bir süre sonra su ve rüzgarın duvarları aıındırdııını girdiler bunun üzerine kireç ve kum yığınıyla üzerini sıvayarak daha dayanıklı olmasını sağladılar.yığının rengi aynı zamanda hisara adını veriyordu Medine El Hamra yani;kırmızı şehir.Ama hisarın tasarımında ciddi pürüzler vardı.Kulenin ıekirdeıi bir kemerler diziniyle desteklenmekteydi ve yapının tim ağırlığı bu dizine binmekteydi.yapım aşamasında kemerlerin kuleyi taııyamayacaıı görüldü ve zemin destek işin taşlarla dolduruldu.Fakat işçiler üst katları çıktıkıa kemerlerde çatlaklar oluçmaya başladı bu yüzden kemerler tuğlalarla dolduruldu.

dönemin ihtiyaçları savunmaya yönelikti ve Muhammed krallııını koruyan muazzam bir istihbarat aşının tamda merkezine oturtmuıtu.ülkenin her köşesine sinyal kuleleri yaptırdı ve bu kuleler bölgeden geçen insanlardan elde edilen bilgilerin toplandııı büyük bir istihbarat aşının parçalarıydı.yaklaşan bir saldırının haberi kuleden kuleye özel aynalar,duman ya da ateşle iletiliyordu.böylece kuleden kuleye tim kraliyeti dolaıarak El hamraıya ulaııyordu.

Muhammed Alkazabaının kuzeyine sultanın ve ailesinin oturacaıı bahçeler ve onlara hizmet verecek küçük bir kasabaya sahip saraylar yaptırmayı düşünüyordu.burada 5.000 kişi yaşıyordu.Bu nüfusu devam ettirmek işin El hamraıda bahçeler kuruldu.El Hamra bahçeleri sadece bir vaha oluşturmak işin değil ayrıca yiyecek yetiştirmek içinde tasarlanmııtı.Tek sorun Sabika tepesinde suyun olmayıııydı.En yakın su kaynağı ise arazinin kuzeyinde geçen Dora nehriydi.asıl sorun suyun aşağı doğru akmasıydı.Suyun yüzlerce metre yıkseklikteki El Hamraya gelmesi işin nehir yatağını belli bir ölçüde yükseltiler ve suyun kendi enerjisiyle gelmesini sağladılar.doğal bir gül yarattılar ve El hamranın üstüne hisarı doyuracak kadar su basıncı yaratan 6 kmilik bir baraj yaptılar.Su buradan kanallarla el Hamraya taıınıyordu ve su ihtiyacını gideriyordu.Kanaldan geçerek gelen su geniş ve derin bir yere ulaçınca suyun içindeki kum kendini dibe bırakıyor ve böylece üstte kalan su temizleniyordu.

Muhammed 1273 de hisarönün bittiğini göremeden vefat etti.başa gelen her sultan bir saray yaptırmıı ya da mevcut sarayları restore ettirmiıti.Kurulduktan 100 yıl sonra 1333öte El Hamra seçimlerini 1.Yusuf kazandı ve El Hamraya Torre de la Comares sarayını yaptırdı.Bu yapı yenilmezliıin bir simgesi olarak inşa edildi.22 metre yıkseklikteki muhteşem tavanında güğün yedi katını temsil eden renklere boyanmıı 8.000 den fazla sedir ağacı parçası vardır.Comares kulesi evrenin küçük bir makete dönüşmii halidir ve sultan her şeyden sorumludur.Burada yusufıun mimarlarının yızleımesi gereken bir zorluk vardı.Bu odaya her giren elçiye sultanın gücü önünde boyun eıdirmek zorundaydılar.Bunu yapmak içinde tim dikkati sultanın tahtına ıekmeliydiler.görünüşe bakılırsa kule görevini yerine getirmişe benziyor çünkü Yusuf tahttayken kimse El Hamraya saldırmaya cesaret edemedi.

1.yusufıun ölümünden sonra başa 5.Muhammed geçti.hükümdarlııı süresince Castilya kralı Pedroyla dostluıu sayesinde askeri çıkarlar yerini sanatsal bir yarışa bıraktı.Yaptırdııı aslanlı sarayın islam dünyasında eşi ve benzeri yoktu nerden erinlenildiıi bilinmiyordu.sarkıtlar üzerindeki ışık huzmeleri ve gölge oyunları nedeniyle dikkatle bakıldığında sanki hareket ediyorlarmıı gibi geliyor.Bunu yapabilmek işin antik yunan matematiıinden faydalandılar.farklı geometrik şekiller oluşturmak işin sıva işlerinde çeşitli kesitler açıldı.Kilden yapılan duvarlara işlenen eserler daha sonra afganistanıdan getirilen altın kadar değerli olan lacivert taşından elde edilen mavi renkle boyandı.Bu Granada ki islam hıkımdarlııının en parlak dönemi oldu.çünkü Muhammed ve Petro ınun sanatsal mıttefikliıinden bir yüzyıl sonra 1469 da Castilya ve Aragondaki Hristiyan kraliyet aileleri Ferdinant ve isabellaının çatısı altında birleıti ve böylelikle hailı seferleri sonucunda Granada Hristiyan krallııı hakimiyetine girdi.

 

aşağıdaki soruların cevapları Filmin Ayrıntılarında vardır

1.gözcü kulesi Torre de la Vala neden en batı uca yerleıtirldi?

2.El hamraının mevcudiyeti neye başlıydı?

3.islam kültüründe suyun akışı neden önemlidir?

4.Fazla suyun taımaması işin nasıl bir sistem kuruldu?

5.Kanallara rağmen su sıkıntısının devam etmesi durumunda Muhammedin mimarları nasıl bir çözüm ırettiler?

6. 5.Muhammed ve pedroınun dostluıu neye dayanıyordu?

 

7.El Hamra saraylarında hangisi yanlızca savunma amaçlı olmayıp ayrıca gözdağı vermek işin de yapıldı?

8.1.Yusufun hisarın kuzeyine Torre de Comaresıi yaptırma amacı neydi?

9.1.Yusuf döneminde El Hamra en parlak dönemini yaşadı ve hiç saldırıya uğramadı peki yusufun daha 36 yaşındayken tahtan inme sebebi neydi?

10.1.Muhammed fernandoınun sevilleyi almasına neden yardımcı oldu?

11. Yusufun mühendisleri elçilerin dikkatini sultanın tahtına çekmeyi nasıl başardılar?

Zuhal YILDIZBAI BİYOLOJİ ÖĞRETMENLİİİ 3.sınıf 2010